# Kardiyopulmoner, Vasküler ve Hematolojik Kökler (kardiy/o, anjiy/o, pulmon/o, hem/o)

> Kardiyak, vasküler, pulmoner, plevral, hematolojik ve lenfatik Yunanca/Latince köklerin yanı sıra aritmiler, kapak hastalıkları, plevral efüzyonlar, pnömokonyozlar, eritrosit morfolojisi ve kanama bozukluklarının klinik terminolojisi üzerine 32 tekrar kartı.

- **Canonical URL:** https://flashcards.world/flashcards/sets/223b7b20-c1f3-48ef-a338-ef82a13b85c1/
- **Markdown URL:** https://flashcards.world/flashcards/sets/223b7b20-c1f3-48ef-a338-ef82a13b85c1.md
- **Category:** Medical Terminology: Prefixes, Suffixes & Roots
- **Level:** intermediate
- **Languages:** tr → tr
- **Total Cards:** 32

## Flashcards (32 Cards)

| # | Front (Term / Prompt) | Back (Definition / Answer) | Example | Multiple-Choice Options |
| :--- | :--- | :--- | :--- | :--- |
| 1 | Kutanöz kanama tanımlayıcılarını birbirinden ayırınız: «Peteşi», «Purpura», «Ekimoz» ve «Hematom». | Peteşi = trombositopeni veya trombosit işlev bozukluğuna özgü, basmakla solmayan toplu iğne başı büyüklüğünde (< 2 mm) mukokutanöz kanamalar; Purpura = orta büyüklükte (2–10 mm) basmakla solmayan mor makül/papüller; Ekimoz = daha geniş (> 1 cm) düz deri altı kan ekstravazasyonu (çürük/morluk); Hematom = doku içinde pıhtılaşmış kanın oluşturduğu bölgesel, palpe edilebilen üç boyutlu kitle/birikim. |  |  |
| 2 | Kök sözcüklerine dayanarak «Arteriyoskleroz», «Ateroskleroz» ve «Arteriyoloskleroz» terimlerini birbirinden ayırınız. | Arteriyoskleroz (arteri/o + -sclerosis), arter duvarlarının kalınlaşması ve esnekliğini kaybetmesi («damar sertliği») için kullanılan genel terimdir; Ateroskleroz (ather/o = sarımsı yağlı plak/lapa + -sclerosis), büyük ve orta boy arterlerde lipitten zengin intimal plakların birikmesidir; Arteriyoloskleroz ise küçük arteriyollerin hiyalin veya hiperplastik kalınlaşmasıdır (örneğin hipertansiyon veya diyabete bağlı). |  |  |
| 3 | Üst solunum yolu birleştirici biçimleri olan rhin/o (nas/o), sinus/o, pharyng/o, epiglott/o ve laryng/o ne anlama gelir? | rhin/o (Yunanca) ve nas/o (Latince) = burun (rinoplasti, nazogastrik); sinus/o = paranazal sinüs veya boşluk (sinüzit); pharyng/o = farinks / yutak; epiglott/o = epiglot (yutkunma sırasında glottisi kapatan kıkırdak kapakçık); laryng/o = larinks / gırtlak. |  |  |
| 4 | «Lösemi», «Lökositoz» ve «Lökopeni» terimlerini birbirinden ayırınız. | Lösemi (leuk/o + -emia = «beyaz kan»), kemik iliği ve periferik kandaki hematopoietik öncül hücrelerin malign klonal proliferasyonudur; Lökositoz, toplam beyaz küre sayısında reaktif veya neoplastik artıştır (> 11.000/mm³); Lökopeni ise toplam beyaz küre sayısının anormal derecede düşük olmasıdır (< 4.000/mm³). |  |  |
| 5 | Plevral boşluk durumlarını birbirinden ayırınız: «Pnömotoraks», «Hemotoraks», «Hidrotoraks (Plevral Efüzyon)», «Şilotoraks» ve «Piyotoraks (Ampiyem)». | Pnömotoraks = plevral boşlukta akciğer sönmesine (kollapsına) yol açan hava bulunması; Hemotoraks = plevral boşlukta kan toplanması; Hidrotoraks = plevral boşlukta seröz sıvı birikmesi; Şilotoraks = plevral boşlukta süt görünümünde lenfatik sıvı (duktus torasikus hasarına bağlı şilus) birikmesi; Piyotoraks / Ampiyem (py/o = irin) = plevral boşlukta pürülan eksüda/irin toplanması. |  |  |
| 6 | «Hemoliz», «Hemostaz» ve «Homeostaz» arasındaki farkları açıklayınız. | Hemoliz (hem/o + -lysis) = kırmızı kan hücrelerinin zamanından önce yıkımı veya parçalanması; Hemostaz (hem/o + -stasis = durdurma) = vazokonstriksiyon, trombosit tıkacı oluşumu ve pıhtılaşma kaskadı yoluyla kanamanın durdurulması; Homeostaz (home/o = benzerlik/aynılık + -stasis) = dengeli ve kararlı bir iç fizyolojik ortamın sürdürülmesi. |  |  |
| 7 | Hematolojide sider/o, ferr/o (ferrit/o), chrom/o ve bilirubin/o birleştirici biçimleri ne anlama gelir? | sider/o (Yunanca) ve ferr/o (Latince) = demir (sideroblastik anemi = demir yüklü halkalı sideroblastlar; hemosiderozis; serum ferritin ve transferrin); chrom/o = renk/pigment (hemokromatozis = sistemik aşırı demir yüklenmesi); bilirubin/o = hem katabolizmasından türeyen turuncu-sarı safra pigmenti (hiperbilirubinemi). |  |  |
| 8 | Göğüs hastalıklarında ox/i (ox/o), capn/o, spir/o ve coni/o birleştirici biçimleri ne anlama gelir? | ox/i veya ox/o = oksijen (hipoksemi, nabız oksimetresi); capn/o = karbondioksit (hiperkapni, kapnografi); spir/o = nefes almak (spirometri); coni/o = toz (pnömokonyoz = kömür, silika veya asbest gibi mineral tozlarının solunmasıyla oluşan mesleki akciğer hastalığı). |  |  |
| 9 | Alyuvar morfolojisi terimleri olan «Normositik / Mikrositik / Makrositik», «Normokromik / Hipokromik», «Anizositoz» ve «Poikilositoz» ne anlama gelir? | Normositik / Mikrositik / Makrositik normal, küçük veya büyük eritrosit hacmini (MCV) ifade eder; Normokromik / Hipokromik (chrom/o = renk) normal veya soluk hemoglobin konsantrasyonunu (MCHC) belirtir; Anizositoz (anis/o = eşit olmayan) eritrosit BOYUTUNDA artmış değişkenlik (yüksek RDW) demektir; Poikilositoz (poikil/o = çeşitli/düzensiz) ise eritrosit ŞEKLİNDE anormal çeşitlilik (orak hücreler, hedef hücreler, şistositler) anlamına gelir. |  |  |
| 10 | Birleştirici biçim olan myel/o yorumlanırken klinik bağlam neden dikkatle incelenmelidir? | Çünkü myel/o İKİ farklı anatomik anlama sahiptir: 1) Kemik İliği (örneğin miyelodisplastik sendrom, multipl miyelom, miyelofibrozis, miyeloid lösemi) VE 2) Omurilik (örneğin miyelopati, poliomiyelit, siringomiyeli, miyelografi). |  |  |
| 11 | Vasküler birleştirici biçimler olan angi/o (vas/o, vascul/o), arteri/o, arteriol/o, phleb/o (ven/o) ve venul/o arasındaki farkları açıklayınız. | angi/o, vas/o ve vascul/o = genel olarak kan damarı (anjiyografi, vazodilatör, vaskülit); arteri/o = arter / atardamar (arteriyoskleroz); arteriol/o = küçük direnç arteri / arteriyol; phleb/o (Yunanca) ve ven/o (Latince) = ven / toplardamar (flebit, flebotomi, venipunktür); venul/o = küçük toplardamar / venül. |  |  |
| 12 | Alt solunum yolu birleştirici biçimleri olan trache/o, bronch/o (bronchi/o), bronchiol/o, alveol/o ve pulmon/o (pneum/o, pneumon/o) ne anlama gelir? | trache/o = trakea / soluk borusu; bronch/o = bronş; bronchiol/o = bronşiyol (kıkırdak içermeyen küçük hava yolu); alveol/o = alveol (gaz alışverişinin yapıldığı hava keseciği); pulmon/o (Latince) ve pneum/o / pneumon/o (Yunanca) = akciğer veya hava/gaz (pulmonoloji, pnömoni, pnömotoraks). |  |  |
| 13 | Vasküler işlem terimleri olan «Perkütan Translüminal Koroner Anjiyoplasti (PTKA)», «Endarterektomi» ve «Flebotomi (Venipunktür)» ne anlama gelir? | PTKA = daralmış bir koroner arteri balon/stent ile genişletmek (anjiyoplasti) amacıyla deriden (perkütan) ve damar lümeninden (translüminal) girilerek yapılan minimal invaziv kateter işlemi; Endarterektomi = arter içindeki aterosklerotik plağın ve kalınlaşmış intimanın cerrahi olarak çıkarılması (örneğin karotis endarterektomisi); Flebotomi = kan almak amacıyla bir toplardamara kesi yapılması veya iğne ile girilmesi. |  |  |
| 14 | Kök sözcüklerine göre üç Pnömokonyoz türünü («Antrakoz», «Silikoz» ve «Asbestoz») ve ayrıca «Bisinoz» ile «Berilyoz» durumlarını ayırt ediniz. | Antrakoz (anthrac/o = kömür) = kömür işçilerinin «siyah akciğer» hastalığı; Silikoz = kristal silika/kuvars tozunun solunması (hiler lenf düğümlerinde «yumurta kabuğu» kalsifikasyonları); Asbestoz = asbest liflerinin solunması (ferrujinöz cisimcikler ve kalsifiye plevral plaklar); Bisinoz = pamuk/tekstil tozunun solunması; Berilyoz = havacılık ve nükleer sanayide berilyum maruziyeti. |  |  |
| 15 | Kalp içinde sept/o, chord/o, papill/o ve sin/o birleştirici biçimleri neyi ifade eder? | sept/o = septum / bölen duvar (interatriyal veya interventriküler septum); chord/o = kordon (atriyoventriküler kapakları sabitleyen korda tendinealar); papill/o = meme başı benzeri çıkıntı (ventriküllerin papiller kasları); sin/o = sinüs (sinoatriyal düğüm, koroner sinüs). |  |  |
| 16 | «Transüda», «Eksüda», «Ödem» ve «Anazarka» terimlerini birbirinden ayırınız. | Transüda = yüksek hidrostatik basınç veya düşük onkotik basınç nedeniyle damarlardan dışarı itilen proteinden ve hücreden fakir sıvı (örneğin KKY, siroz); Eksüda = geçirgenliği artmış iltihaplı damarlardan sızan proteinden ve hücreden zengin sıvı (örneğin pnömoni, malignite); Ödem = interstisyel doku boşluklarında aşırı sıvı birikimi; Anazarka = tüm vücutta yaygın, şiddetli ve masif ödem. |  |  |
| 17 | Perikardiyal terimler olan «Perikardit», «Perikardiyal Efüzyon», «Kardiyak Tamponad» ve «Perikardiyosentez» ne anlama gelir? | Perikardit = perikard kesesinin iltihabı; Perikardiyal efüzyon = perikard boşluğunda anormal sıvı birikimi; Kardiyak tamponad = yüksek basınçlı perikard sıvısının kalp odacıklarını sıkıştırarak ventriküllerin diyastolik doluşunu bozduğu yaşamı tehdit eden durum; Perikardiyosentez = perikard kesesinden iğne ile sıvı aspirasyonu. |  |  |
| 18 | Kalp ritmi terimleri olan «Aritmi (Disritmi)», «Fibrilasyon», «Çırpınma (Flutter)» ve «Asistoli» ne anlama gelir? | Aritmi / Disritmi = kalp uyarısının hızında, düzeninde veya çıkış noktasında görülen herhangi bir anormallik; Fibrilasyon = atriyal veya ventriküler miyokard liflerinin hızlı, kaotik ve eşgüdümsüz titreşmesi; Çırpınma (Flutter) = hızlı ancak düzenli makro-reentran atriyal depolarizasyon (~250–350 atım/dk); Asistoli (a- = -sız + systole = kasılma) = elektriksel ve mekanik kalp aktivitesinin tamamen yokluğu («düz çizgi»). |  |  |
| 19 | Solunum paterni terimlerini birbirinden ayırınız: «Öpne», «Takipne», «Bradipne», «Apne», «Ortopne», «Platipne» ve «Trepopne». | Öpne = normal, zahmetsiz solunum; Takipne = hızlı ve yüzeysel solunum; Bradipne = anormal derecede yavaş solunum; Apne = solunumun durması; Ortopne (orth/o = dik/düz) = sırtüstü yatarken gelişen ve dik oturunca rahatlayan nefes darlığı (sol kalp yetmezliğinde tipiktir); Platipne = dik dururken gelişip düz yatınca azalan nefes darlığı (hepatopulmoner sendrom); Trepopne = yalnızca bir yan yatış (lateral dekübit) pozisyonunda ortaya çıkan nefes darlığı. |  |  |
| 20 | «Tromboz», «Emboli» ve «Tromboflebit» arasındaki fark nedir? | Tromboz (thromb/o = pıhtı + -osis), bir kan damarının veya kalp odacığının iç duvarına tutunmuş sabit bir kan pıhtısının oluşmasıdır; Emboli, kopmuş bir pıhtı, yağ, hava veya amniyon sıvısı tıkacının kan akımıyla göç ederek uzak bir damarı tıkamasıdır; Tromboflebit ise trombüs oluşumunun eşlik ettiği toplardamar iltihabıdır. |  |  |
| 21 | Hematolojik birleştirici biçimler olan hem/o (hemat/o), erythr/o, leuk/o, thromb/o ve reticul/o ne anlama gelir? | hem/o / hemat/o = kan (hematoloji, hematom); erythr/o = kırmızı (eritrosit = kırmızı kan hücresi / alyuvar); leuk/o = beyaz (lökosit = beyaz kan hücresi / akyuvar); thromb/o = pıhtı (trombosit = kan pulcuğu); reticul/o = ağ veya kafes (retikülosit = kalıntı ribozomal RNA ağı içeren olgunlaşmamış çekirdeksiz alyuvar). |  |  |
| 22 | Torasik birleştirici biçimler olan pleur/o, thorac/o (steth/o, pect/o), phren/o (diaphragmat/o) ve mediastin/o ne anlama gelir? | pleur/o = plevra (akciğerleri saran seröz zar; plörezi/plörit); thorac/o, steth/o ve pect/o = göğüs / toraks (torasentez, stetoskop, anjina pektoris); phren/o = diyafram VEYA zihin (frenik sinir diyaframı innerve eder; şizofreni); mediastin/o = mediasten. |  |  |
| 23 | Kardiyovasküler terimler olan «Sfigmomanometre», «Kladikasyo», «Çarpıntı (Palpitasyon)» ve «Senkop» ne anlama gelir? | Sfigmomanometre (sphygm/o = nabız + man/o = ince/basınç + -meter) kan basıncı ölçüm manşonu/cihazıdır; Kladikasyo (Latince topallamak anlamındaki kök) periferik arteriyel iskemi nedeniyle egzersizle ortaya çıkan ve dinlenmekle geçen kramp tarzı bacak ağrısıdır; Palpitasyon kişinin kendi kalp atışlarını rahatsız edici biçimde hissetmesidir; Senkop ise küresel serebral hipoperfüzyona bağlı geçici bilinç ve postüral tonus kaybıdır. |  |  |
| 24 | Kalp kapak terimleri olan «Valvüler Stenoz», «Valvüler Regürjitasyon (Yetmezlik)» ve «Valvüler Prolapsus» ne anlama gelir? | Stenoz (darlık) = kalp kapağının tam açılamaması ve ileri yönlü kan akışını engellemesi; Regürjitasyon / Yetmezlik = kalp kapağının tam kapanamaması ve kanın geriye doğru kaçmasına izin vermesi; Prolapsus = kapak yaprakçıklarının sistol sırasında geriye, atriyuma doğru bombeleşmesi veya sarkması (örneğin mitral kapak prolapsusu). |  |  |
| 25 | Kardiyak birleştirici biçimler olan cardi/o (coron/o), atri/o, ventricul/o ve valv/o (valvul/o) ne anlama gelir ve kalp duvarının üç tabakası nasıl adlandırılır? | cardi/o = kalp, coron/o = taç / koroner kalp arterleri; atri/o = üst odacık (atrium / kulakçık); ventricul/o = alt odacık (ventrikül / karıncık); valv/o ve valvul/o = kalp kapağı (valvüloplasti); kalp duvarının içten dışa üç tabakası Endokard (iç endotel tabakası), Miyokard (orta kalp kası tabakası) ve Epikard / Visseral Perikard (dış seröz tabaka) olarak adlandırılır. |  |  |
| 26 | «Pansitopeni» ile «Aplastik Anemi» arasındaki fark nedir? | Pansitopeni (pan- = tümü + cyt/o = hücre + -penia = eksiklik), her üç kan hücresi serisinde eşzamanlı azalma saptanması (anemi + lökopeni + trombositopeni) şeklindeki laboratuvar bulgusudur; Aplastik anemi (a- = -sız + -plasia = oluşum) ise kemik iliğindeki hematopoietik kök hücrelerin yetmezliği (hiposelüler yağlı kemik iliği) olup pansitopeniye yol açar. |  |  |
| 27 | Solunum ve sindirim kanaması semptomları olan «Epistaksis», «Hemoptizi», «Hematemez» ve «Melena» terimlerini ayırt ediniz. | Epistaksis = burun kanaması (burun boşluğundan kanama); Hemoptizi = alt solunum yollarından öksürükle parlak kırmızı, köpüklü kan tükürülmesi; Hematemez = üst gastrointestinal sistemden kan kusulması (parlak kırmızı veya «kahve telvesi» görünümünde kusma); Melena (melan/o = siyah) = üst GİS kanamasından kaynaklanan sindirilmiş kan içeren siyah, katran gibi dışkı. |  |  |
| 28 | Lenfatik ve immünolojik birleştirici biçimler olan lymphaden/o, lymphangi/o, splen/o (lien/o) ve thym/o ne anlama gelir? | lymphaden/o = lenf düğümü (lenfadenopati = büyümüş lenf düğümleri, lenfadenit = lenf düğümü iltihabı); lymphangi/o = lenf damarı (lenfanjit, lenfanjiyom); splen/o (Yunanca) ve lien/o (Latince) = dalak (splenomegali, splenektomi); thym/o = timüs bezi (timoma, timektomi). |  |  |
| 29 | Vasküler birleştirici biçimler olan aort/o, aneurysm/o, varic/o ve embol/o ne anlama gelir? | aort/o = aort (ana sistemik arter); aneurysm/o = zayıflamış bir kan damarı duvarının bölgesel genişlemesi/balonlaşması (anevrizmektomi); varic/o = genişlemiş, kıvrımlı, bükülmüş toplardamar (varisli venler, özofagus varisleri, varikosel); embol/o = kan akımıyla taşınarak distal bir damarı tıkayan tıkaç veya kopmuş damar içi kitle (tromboembolizm). |  |  |
| 30 | Lökosit birleştirici biçimleri olan granul/o, neutr/o, eosin/o, bas/o, lymph/o ve mon/o (phag/o) neyi ifade eder? | granul/o = sitoplazmik granüller (granülositler: nötrofiller, eozinofiller, bazofiller; agranülositoz); neutr/o = nötr boya afinitesi (nötrofil); eosin/o = pembe/asidik boya afinitesi (eozinofil); bas/o = bazik boya afinitesi (bazofil); lymph/o = lenf/lenfosit; mon/o = tek büyük çekirdek (monosit) ve phag/o = yemek/yutmak (makrofaj). |  |  |
| 31 | Yunanca köklerine dayanarak «Atelektazi» ve «Bronşektazi» terimlerini birbirinden ayırınız. | Atelektazi (atel/o = eksik/tam olmayan + -ectasis = genişleme), sönmüş veya havasız kalmış alveolleri (akciğerin tam açılmamasını) ifade eder; Bronşektazi (bronchi/o + -ectasis = genişleme) ise tekrarlayan enfeksiyon veya inflamasyon (örneğin kistik fibrozis) sonucu bronş duvarlarının kronik, geri dönüşümsüz genişlemesi ve yıkımıdır. |  |  |
| 32 | «Lenfödem», «Lenfadenopati» ve «Lenfoma» arasındaki fark nedir? | Lenfödem = lenf damarlarının tıkanması veya drenajının bozulması sonucu oluşan interstisyel doku şişliğidir (örneğin aksiller lenf nodu diseksiyonu sonrası kol şişmesi); Lenfadenopati = lenf düğümlerinin büyümesi veya hastalığıdır; Lenfoma = lenfoid dokudan köken alan lenfositlerin malign neoplazmıdır (Hodgkin veya Non-Hodgkin lenfoma). |  |  |

---
Study this deck interactively with FSRS-6 spaced repetition, audio review, and multiple-choice mode at [Flashcards World](https://flashcards.world/flashcards/sets/223b7b20-c1f3-48ef-a338-ef82a13b85c1/).
