# Staatsexamen NT2 Programma I & II (B1/B2): Academisch Nederlands, Grammatica & Schrijfvaardigheid > Woordvolgorde in bijzinnen, er-constructies, scheidbare werkwoorden, zakelijke correspondentie en argumentatieve signaalwoorden - **Canonical URL:** https://flashcards.world/flashcards/sets/999aa55e-9057-46d2-a067-e9a993187ecc/ - **Markdown URL:** https://flashcards.world/flashcards/sets/999aa55e-9057-46d2-a067-e9a993187ecc.md - **Level:** intermediate - **Languages:** nl → nl - **Total Cards:** 32 ## Flashcards (32 Cards) | # | Front (Term / Prompt) | Back (Definition / Answer) | Example | Multiple-Choice Options | | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | | 1 | Welke betrekkelijke voornaamwoorden ('die', 'dat', 'wie', 'wat') gebruik je bij terugverwijzing naar personen, zaken en hele zinnen? | 'Die' verwijst naar de-woorden en meervouden; 'dat' verwijst naar enkelvoudige het-woorden; 'wie' wordt gebruikt voor personen na een voorzetsel ('de collega met wie ik samenwerk') of als 'degene die'; 'wat' verwijst naar een hele zin, naar een overtreffende trap ('het beste wat...') of na 'alles', 'iets' en 'niets'. | | | | 2 | Wanneer gebruik je na een werkwoord 'te + infinitief' en bij welke werkwoorden gebruik je een enkele infinitief zonder 'te'? | Geen 'te' gebruik je na modale werkwoorden ('kunnen', 'mogen', 'moeten', 'willen', 'zullen'), 'gaan', 'komen', 'blijven', 'laten' en zintuiglijke werkwoorden ('zien', 'horen', 'voelen'); na de meeste andere werkwoorden ('proberen', 'besluiten', 'beloven', 'vergeten', 'weigeren', 'durven', 'hoeven') volgt wel 'te + infinitief'. | | | | 3 | Hoe vorm je samengestelde zelfstandige naamwoorden in het Nederlands en wanneer schrijf je een tussen-n of een tussen-s? | Samenstellingen worden in het Nederlands aan elkaar geschreven ('arbeidsovereenkomst', 'toelatingsexamen'); je schrijft '-en-' als het eerste deel een zelfstandig naamwoord is dat uitsluitend een meervoud op '-en' heeft ('boekenkast', 'studentenvereniging'), '-e-' als het eerste deel een uniek begrip aanduidt ('zonnepaneel') of een versterkend bijvoeglijk naamwoord is, en een tussen-s wanneer er in de uitspraak van de samenstelling een verbindings-s hoorbaar is ('verkeersbord', 'arbeidsovereenkomst'). | | | | 4 | Wat is het verschil in gebruik tussen 'sinds', 'geleden' en 'al ... (lang)' bij tijdsaanduidingen? | 'Sinds' geeft het beginpunt in het verleden aan van een situatie die nog voortduurt in combinatie met de tegenwoordige tijd ('Ik woon sinds 2022 in Nederland'); 'al' geeft de tijdsduur tot nu aan ('Ik woon hier al vier jaar'); 'geleden' verwijst met de verleden tijd of voltooide tijd naar een afgesloten moment ('Ik ben vier jaar geleden verhuisd'). | | | | 5 | Wat is het grammaticale verschil tussen het wederkerend voornaamwoord 'zich' en het wederkerig voornaamwoord 'elkaar'? | 'Zich' verwijst uitsluitend terug naar het onderwerp zelf bij wederkerende werkwoorden ('Hij vergist zich', 'Zij concentreert zich'); 'elkaar' drukt een wederzijdse handeling tussen twee of meer personen uit ('De deelnemers geven elkaar commentaar'). | | | | 6 | Wat is het betekenisverschil tussen de redengevende en oorzakelijke signaalwoorden 'doordat', 'omdat' en 'zodat'? | 'Doordat' geeft een zuiver fysieke of feitelijke oorzaak aan (zonder menselijke wil); 'omdat' geeft een reden of argument aan (met menselijke afweging of motief); 'zodat' introduceert een gevolg van de voorgaande handeling. | | | | 7 | Hoe verwijs je in formeel Nederlands correct met de bezittelijke en aanwijzende voornaamwoorden 'diens', 'wier', 'deze' en 'die'? | 'Diens' verwijst als bezittelijk voornaamwoord naar een mannelijk enkelvoudig antecedent dat niet het onderwerp is ('De directeur sprak met de manager en diens assistent'); 'wier' verwijst naar vrouwelijke personen of meervouden; 'deze' verwijst naar het laatstgenoemde zelfstandig naamwoord en 'die' naar het eerder genoemde. | | | | 8 | Wat betekenen de voorwaardelijke voegwoorden 'mits' en 'tenzij' en welke woordvolgorde vereisen zij? | Beide leiden een bijzin in (werkwoorden achteraan): 'mits' betekent 'op voorwaarde dat' (positieve voorwaarde: 'U slaagt mits u voldoende oefent'); 'tenzij' betekent 'behalve als' (uitsluitende voorwaarde: 'De vergadering gaat door, tenzij de voorzitter ziek is'). | | | | 9 | Hoe vorm je de lijdende vorm (passief) in het Nederlands voor de onvoltooid tegenwoordige tijd (ott) en voor de voltooid tegenwoordige tijd (vtt)? | In de onvoltooid tegenwoordige tijd gebruik je het hulpwerkwoord 'worden' + voltooid deelwoord ('De brief wordt vandaag verzonden'); in de voltooid tegenwoordige tijd gebruik je 'zijn' + voltooid deelwoord zonder het woord 'geworden' ('De brief is vandaag verzonden'). | | | | 10 | Welke vier grammaticale functies kan het woord 'er' vervullen in een Nederlandse zin? | 1) Plaatsbepalend/locatief ('Ik woon er al drie jaar'), 2) voorlopig onderwerp bij een onbepaald onderwerp ('Er staan drie fietsen buiten'), 3) voornaamwoordelijk bijwoord in combinatie met een voorzetsel ('Ik reken erop') en 4) kwantitatief bij een telwoord ('Ik heb er twee gekocht'). | | | | 11 | Hoe gedraagt een voornaamwoordelijk bijwoord (zoals 'erover', 'daarvan', 'waarop', 'hiermee') zich in een zin wanneer er andere zinsdelen tussen staan? | Het voornaamwoordelijk bijwoord wordt gesplitst: het eerste deel ('er', 'daar', 'hier', 'waar') staat vroeg in het middenveld (direct na de persoonsvorm of het lijdend voorwerp) en het voorzetsel ('over', 'van', 'op', 'mee') staat achteraan vóór de werkwoordelijke eindgroep. | | | | 12 | Hoe worden scheidbare werkwoorden (zoals 'meewerken', 'uitnodigen', 'voorbereiden') vervoegd in de tegenwoordige tijd, in een bijzin en in het voltooid deelwoord? | In de hoofdzin staat het voorvoegsel achteraan ('Ik bereid het examen voor'); in de bijzin staan voorvoegsel en persoonsvorm aan elkaar achteraan ('...dat ik het examen voorbereid'); bij het voltooid deelwoord komt 'ge-' tussen het voorvoegsel en de stam ('voorbereid', 'uitgenodigd', 'meegewerkt'). | | | | 13 | Hoe gebruik je de constructie 'om ... te + infinitief' bij een doelaanduiding en waar staat het lijdend voorwerp in deze beknopte bijzin? | 'Om' staat aan het begin van de beknopte bijzin, het lijdend voorwerp en alle bepalingen staan in het midden, en 'te' staat direct vóór het hele werkwoord (of bij een scheidbaar werkwoord tussen het voorvoegsel en de stam: 'om de aanvraag op tijd in te dienen'). | | | | 14 | Wat is het verschil in woordvolgorde na een nevenschikkend voegwoord (want, maar, of, en, dus) versus een onderschikkend voegwoord (omdat, hoewel, tenzij, mits, doordat)? | Na een nevenschikkend voegwoord volgt een hoofdzin met de persoonsvorm op de tweede plaats (bijv. 'want hij werkt vandaag'); na een onderschikkend voegwoord volgt een bijzin waarin alle werkwoorden naar het einde van de zin verhuizen (bijv. 'omdat hij vandaag werkt'). | | | | 15 | Wat is het verschil tussen het gebruik van 'niet' en 'geen' bij ontkenningen en op welke plaats in de zin staat 'niet'? | 'Geen' ontkent onbepaalde zelfstandige naamwoorden (met 'een' of zonder lidwoord); 'niet' ontkent specifieke zinsdelen, werkwoorden, bijvoeglijke naamwoorden of voorzetselgroepen en staat ná een bepaald lijdend voorwerp en ná bepalingen van tijd, maar vóór een bijvoeglijk naamwoord of voorzetselgroep. | | | | 16 | Welke conventies gelden voor de aanhef en afsluiting van een formele zakelijke brief, e-mail of bezwaarschrift bij het Staatsexamen NT2 Schrijven? | Bij een onbekende geadresseerde gebruik je 'Geachte heer/mevrouw,' (of 'Geachte heer, mevrouw,') en bij een bekende achternaam 'Geachte heer De Vries,' of 'Geachte mevrouw Jansen,' (zonder voornaam of voorletters krijgt een tussenvoegsel zoals 'De' of 'Van' een hoofdletter; mét voorletters schrijf je een kleine letter: 'Geachte heer J. de Vries,'); je sluit af met 'Met vriendelijke groet,' of 'Hoogachtend,' gevolgd door een komma en op een nieuwe regel je volledige naam. | | | | 17 | Hoe voorkom je een foutieve beknopte bijzin (zoals 'Na het formulier ingevuld te hebben, werd de aanvraag verzonden')? | Het verzwegen onderwerp van een beknopte bijzin (met 'om te', 'na te' of een deelwoord) moet altijd identiek zijn aan het onderwerp van de hoofdzin; correct is dus: 'Na het formulier ingevuld te hebben, verzond de aanvrager de aanvraag' of 'Nadat het formulier was ingevuld, werd de aanvraag verzonden'. | | | | 18 | Hoe bouw je een overtuigend betoog of zakelijk adviesrapport op volgens de drieledige alinea- en tekststructuur bij Staatsexamen NT2 Programma II? | 1) Inleiding: aanleiding, probleemstelling en hoofdstandpunt; 2) Kern: afzonderlijke alinea's met elk een kernzin, uitgewerkte deelargumenten (voorzien van signaalwoorden als 'ten eerste', 'daarnaast', 'bovendien') en weerlegging van een tegenargument; 3) Slot: beknopte samenvatting en duidelijke conclusie of aanbeveling. | | | | 19 | Wat betekenen de opsommende en concluderende signaalwoorden 'enerzijds ... anderzijds', 'kortom', 'derhalve', 'zodoende' en 'al met al'? | 'Enerzijds ... anderzijds' weegt twee kanten van een zaak tegen elkaar af; 'derhalve' (formeel voor 'daarom/dus') en 'zodoende' ('op die manier/daardoor') geven een logische gevolgtrekking aan; 'kortom' en 'al met al' vatten voorgaande argumenten samen tot een eindconclusie. | | | | 20 | Hoe zet je directe rede om in indirecte rede bij mededelende zinnen, ja/nee-vragen en vraagwoordvragen? | Een mededelende zin wordt ingeleid door 'dat' ('Hij zegt dat hij morgen komt'); een ja/nee-vraag wordt een bijzin met 'of' ('Zij vraagt of de cursus doorgaat'); een vraagwoordvraag behoudt het vraagwoord als voegwoord met bijzinvolgorde ('Hij vraagt wanneer het examen plaatsvindt'). | | | | 21 | Hoe gebruik je de positiewerkwoorden 'liggen', 'staan', 'zitten' en 'hangen' zowel voor de positie van voorwerpen als in duratieve constructies met 'te + infinitief'? | Voorwerpen met een voet of verticale vorm 'staan', platte voorwerpen 'liggen' en voorwerpen in een ruimte of verpakking 'zitten'; met 'te + infinitief' drukken ze een voortdurende handeling uit ('Hij zit een rapport te schrijven'); in de voltooide tijd vervalt 'te' ('Hij heeft zitten schrijven'). | | | | 22 | Welke regels van ’t kofschip (of ’t fokschaap) gelden voor de spelling van het voltooid deelwoord en de verleden tijd van zwakke werkwoorden? | Bepaal de stam door '-en' van het hele werkwoord af te halen: eindigt deze ruwe stam op een medeklinker uit ’t kofschip (t, k, f, s, ch, p), dan krijgt de verleden tijd '-te(n)' en het voltooid deelwoord '-t'; anders '-de(n)' en '-d', waarbij nooit een dubbele t of d aan het woordeinde wordt geschreven ('verbrand', 'gebeurd'). | | | | 23 | Wat is de juiste volgorde van tijd, wijze en plaats (TWP-regel) in het middenveld van een Nederlandse zin? | Bepalingen in het middenveld staan doorgaans in de volgorde Tijd – Wijze (of oorzaak/middel) – Plaats, bijvoorbeeld: 'De studenten reisden gisteren (Tijd) met de trein (Wijze) naar Utrecht (Plaats)'. | | | | 24 | Welke vaste voorzetsels horen bij de veelgebruikte academische werkwoorden 'voldoen', 'bijdragen', 'afhangen', 'bestaan' en 'leiden'? | 'Voldoen aan' (aan de eisen voldoen), 'bijdragen aan/tot' (bijdragen aan een oplossing), 'afhangen van' (het hangt af van de resultaten), 'bestaan uit' (de commissie bestaat uit vijf leden; 'bestaan in' = inhouden) en 'leiden tot' (dit leidt tot vertraging). | | | | 25 | Wat is de regel voor het zogenaamde vervangende infinitief (infinitivus pro participio, IPP) bij werkwoordelijke eindgroepen in de voltooide tijd? | Wanneer een hulpwerkwoord of modaal werkwoord (zoals 'kunnen', 'moeten', 'willen', 'laten', 'gaan', 'blijven', 'zien', 'horen') in de voltooide tijd met een heel werkwoord wordt gecombineerd, verandert het voltooid deelwoord in een infinitief ('Ik heb hem zien lopen' en 'Zij heeft niet kunnen komen'). | | | | 26 | Wanneer gebruik je bij een bijvoeglijk naamwoord voor een zelfstandig naamwoord géén buigings-e (zoals 'een groot huis' in plaats van 'een grote huis')? | Een bijvoeglijk naamwoord krijgt geen -e wanneer het staat vóór een onzijdig zelfstandig naamwoord (een 'het'-woord) in het enkelvoud na een onbepaald lidwoord ('een'), 'geen', 'elk', 'ieder', 'welk', 'veel' of zonder lidwoord. | | | | 27 | Welke signaalwoorden markeren een tegenstelling of een toegevend verband in een academische of betogende tekst? | Tegenstellende signaalwoorden zijn 'echter', 'daarentegen', 'enerzijds ... anderzijds', 'desondanks', 'niettemin', 'integendeel' en 'maar'; toegevende signaalwoorden zijn 'hoewel', 'ofschoon', 'ondanks het feit dat', 'weliswaar ... maar' en 'al'. | | | | 28 | Hoe gebruik je de werkwoorden 'hoeven', 'moeten' en 'mogen' in bevestigende en ontkennende zinnen? | Bij een verplichting gebruik je 'moeten' ('Je moet je legitimeren'); bij de ontkenning van een verplichting gebruik je 'niet hoeven te + infinitief' ('Je hoeft niet te betalen'); 'niet moeten' drukt een negatief advies uit ('Dat moet je niet doen') en 'niet mogen' een verbod. | | | | 29 | Wat is het betekenisverschil tussen de modale partikels 'toch', 'eens', 'maar' en 'even' in gesproken en zakelijk Nederlands? | Deze partikels verzachten een gebod of verzoek tot een beleefde uitnodiging ('Kijkt u maar even in de bijlage', 'Zou u mij eens willen terugbellen?'); 'toch' vraagt om bevestiging van gedeelde kennis ('De vergadering begint toch om tien uur?') of drukt tegenstelling uit met nadruk. | | | | 30 | Wanneer treedt er inversie (omkering van onderwerp en persoonsvorm) op in een Nederlandse hoofdzin? | Wanneer een hoofdzin niet met het onderwerp begint, maar met een tijdsbepaling, plaatsbepaling, bijwoord of een vooropgeplaatste bijzin; de persoonsvorm blijft op de tweede zinsdeelplaats staan en het onderwerp komt direct achter de persoonsvorm. | | | | 31 | Wanneer wordt een voltooid deelwoord dat als bijvoeglijk naamwoord wordt gebruikt met een '-e' verbogen en hoe spel je vormen op '-en'? | Voltooide deelwoorden op '-d' of '-t' krijgen als bijvoeglijk naamwoord een '-e' volgens de gewone verbuigingsregels, waarbij de stamspelling behouden blijft ('de vergrote foto', 'het uitgebreide verslag'); sterke voltooide deelwoorden die al op '-en' eindigen krijgen géén extra '-e' ('de gesloten deur', 'een gebroken arm'). | | | | 32 | Hoe druk je met het hulpwerkwoord 'zouden' een beleefde vraag, een onvervulde voorwaarde (irrealis) of een gerucht op afstand uit? | 1) Beleefd verzoek: 'Zou u mij de brochure kunnen toesturen?'; 2) Irrealis in de verleden tijd: 'Als ik eerder van de wijziging had geweten, zou ik op tijd zijn gekomen'; 3) Voorbehoud bij nieuwsbron: 'Volgens de krant zou het bedrijf honderd banen schrappen'. | | | --- Study this deck interactively with FSRS-6 spaced repetition, audio review, and multiple-choice mode at [Flashcards World](https://flashcards.world/flashcards/sets/999aa55e-9057-46d2-a067-e9a993187ecc/).