TUS (Temel Tıp Bilimleri Testi — 100 Soru) & DUS Temel Bilimler
ÖSYM Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavı (TUS TTBT: 100 soru, 135 dakika, 4 yanlış 1 doğruyu götürür, 45 puan barajı) ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Sınavı (DUS Temel Bilimler) hazırlığı: Anatomi, Fizyoloji-Histoloji-Embriyoloji, Tıbbi Biyokimya, Tıbbi Mikrobiyoloji, Tıbbi Patoloji ve Tıbbi Farmakoloji.
- Category
- Türkiye Hukuk, Tıp, Finans ve İş Güvenliği Sınavları — HMGS & Adli/İdari Hakimlik, TUS & DUS (Tıp/Diş Uzmanlık), SPK Lisanslama, İSG (A/B/C Sınıfı) ve Ehliyet (MTSK)
- Level
- intermediate
- Languages
- tr → tr
- Cards
- 32
- Markdown
- TUS (Temel Tıp Bilimleri Testi — 100 Soru) & DUS Temel Bilimler (.md)
Flashcards (32)
| # | Front (Term / Question) | Back (Definition / Answer) | Example | Multiple-Choice Options |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Splenektomi (dalağı çıkarılmış) veya orak hücreli anemi hastalarında ağır sepsis riski nedeniyle aşılama gerektiren başlıca kapsüllü bakteriler hangileridir? | Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae tip b ve Neisseria meningitidis'tir. | Polisakkarit kapsül fagositozu önleyen temel virülans faktörü olup, opsonizasyon ve dalaktaki makrofajlarca temizlenme bu bakterilere karşı ana savunmadır. | |
| 2 | Kollajen biyosentezinde prolil ve lizil hidroksilaz enzimlerinin kofaktörü olan ve eksikliğinde Skorbüt (diş eti kanaması, yara iyileşme bozukluğu) gelişen vitamin hangisidir? | C vitaminidir (askorbik asit); hidroksilasyon reaksiyonlarında demiri indirgenmiş (Fe2+) formda tutarak üçlü sarmal stabilitesini sağlar. | Hücre dışı aralıkta kollajen fibrillerinin çapraz bağlanmasını sağlayan lizil oksidaz enzimi ise bakır (Cu2+) bağımlıdır. | |
| 3 | Kardiyovasküler fizyolojide 'Frank-Starling Yasası' kalbin atım hacmini hangi temel mekanizma üzerinden açıklar? | Diyastol sonu ventrikül hacmi (ön yük) arttıkça miyokard liflerinin gerilmesiyle kasılma gücü ve atım hacmi fizyolojik sınırda artar. | Venöz dönüşün artması sarkomer boyunu optimal aktin-miyozin çapraz köprü uzunluğuna yaklaştırarak intrinsik inotropik yanıtı güçlendirir. | |
| 4 | Astım veya KOAH öyküsü olan hipertansiyon hastalarında bronkokonstriksiyonu önlemek için tercih edilen kardiyoselektif (Beta-1 seçici) beta-blokerler hangileridir? | Metoprolol, Atenolol, Bisoprolol, Esmolol ve Nebivolol'dür (MABEN kısaltması). | Nebivolol aynı zamanda endotelden nitrik oksit (NO) salınımını artırarak vazodilatasyon yapar; Esmolol ise en kısa etkili intravenöz beta-1 blokerdir. | |
| 5 | Amiloidozda Kongo kırmızısı boyası ile boyanan dokular polarize ışık mikroskobunda hangi karakteristik görünümü verir? | Beta-pilili tabaka yapısına bağlı olarak karakteristik 'elma yeşili çift kırıcılık' görünümü verir. | Primer amiloidozda (multipl miyelom) AL (immünoglobulin hafif zinciri), kronik inflamatuar hastalıklara sekonder amiloidozda ise AA proteini birikir. | |
| 6 | DUS ve TUS mikrobiyolojisinde diş çürüklerinin (dental karyes) başlamasında sukrozdan ekstrasellüler dekstran (biyofilm) sentezleyen ana bakteri hangisidir? | Viridans streptokok grubundan Streptococcus mutans'tır. | Glukoziltransferaz enzimiyle sukrozdan suda çözünmeyen glukan (mutan) üreterek mine yüzeyine tutunur ve laktik asit üretimiyle mineyi demineralize eder. | |
| 7 | Anatomide humerus cisim (corpus humeri) kırıklarında sulcus nervi radialis'te hangi sinir yaralanır ve klinikte hangi bulgu ortaya çıkar? | Nervus radialis yaralanır ve el bileği ile parmak ekstansiyon kaybına bağlı 'düşük el' tablosu gelişir. | Humerus cerrahi boyun kırıklarında nervus axillaris, medial epikondil kırıklarında nervus ulnaris (pençe el), suprakondiler kırıklarda ise nervus medianus (ebe eli) zedelenir. | |
| 8 | DUS ve TUS baş-boyun anatomisinde çiğneme kasları hangileridir ve bunlardan hangisi ağzı açan (mandibulayı depresyona uğratan) tek ana çiğneme kasıdır? | M. masseter, m. temporalis, m. pterygoideus medialis ve m. pterygoideus lateralis'tir; ağzı açan tek kas m. pterygoideus lateralis'tir. | Tüm çiğneme kasları birinci faringeal arkus türevi olup nervus trigeminus'un mandibular dalı (CN V3) tarafından innerve edilir. | |
| 9 | Omuz eklemini stabilize eden 'rotator manşet' (SITS) kasları hangileridir ve hangisi kolun ilk 15 derecelik abduksiyonunu başlatır? | M. supraspinatus, m. infraspinatus, m. teres minor ve m. subscapularis'tir; ilk 15 derece abduksiyonu m. supraspinatus başlatır. | Rotator manşet kaslarından yalnızca m. subscapularis tuberculum minus'a tutunarak kola iç rotasyon yaptırır; diğer üçü tuberculum majus'a tutunur. | |
| 10 | Diş hekimliğinde lokal anestezik solüsyonlara adrenalin (epinefrin) veya felipresin gibi vazokonstriktör maddelerin eklenmesinin üç temel amacı nedir? | Sistemik emilimi yavaşlatarak anestezi süresini uzatmak, sistemik toksisite riskini azaltmak ve cerrahi sahada kanamayı azaltmaktır. | Prilokain yüksek dozda kullanıldığında o-toluidin metaboliti nedeniyle methemoglobinemi yapabilir ve tedavisinde intravenöz metilen mavisi kullanılır. | |
| 11 | Üre döngüsünün hız kısıtlayıcı enzimi hangisidir ve en sık görülen X'e bağlı kalıtsal üre döngüsü enzim eksikliği nedir? | Hız kısıtlayıcı enzim Karbamoil Fosfat Sentetaz I (KFS-I), en sık kalıtsal defekt ise Ornitin Transkarbamoilaz (OTC) eksikliğidir. | KFS-I'in mutlak allosterik aktivatörü N-asetilglutamattır; OTC eksikliğinde kanda amonyak ve idrarda orotik asit düzeyi belirgin şekilde yükselir. | |
| 12 | Heparin, Varfarin ve Direkt Oral Antikoagülanların (Dabigatran, Rivaroksaban/Apiksaban) spesifik antidotları (panzehirleri) nelerdir? | Heparinin antidotu Protamin sülfat, Varfarinin K vitamini/PCC, Dabigatranın İdarusizumab, Faktör Xa inhibitörlerinin Andeksanet alfadır. | Fraksiyone olmayan heparin Antitrombin III üzerinden Faktör IIa ve Xa'yı inhibe eder ve aPTT ile izlenir; Varfarin ise K vitaminine bağımlı Faktör II, VII, IX, X'u inhibe eder ve INR ile izlenir. | |
| 13 | Patolojide kazeifiye (peynirleşen) ve non-kazeifiye granülomatöz inflamasyonun prototipik hastalık örnekleri nelerdir? | Kazeifiye granülomun prototipi Tüberküloz, non-kazeifiye (kazeifikasyonsuz) granülomun prototipleri ise Sarkoidoz ve Crohn hastalığıdır. | Granülom oluşumunda Th1 lenfositlerden salınan İnterferon-gama (IFN-γ), makrofajları epiteloid histiyositlere ve Langhans tipi dev hücrelere dönüştürür. | |
| 14 | Anjiyotensin Dönüştürücü Enzim (ACE) inhibitörlerinin (örn. Enalapril, Ramipril) en sık görülen öksürük ve anjiyoödem yan etkisinin mekanizması nedir? | ACE enziminin (kininaz II) inhibisyonuna bağlı olarak akciğerlerde bradikinin ve P maddesi yıkımının azalması ve birikmesidir. | ACE inhibitörü kullanımına bağlı kuru öksürük gelişen hastalarda bradikinin birikimi yapmayan Anjiyotensin Reseptör Blokerlerine (ARB: Losartan, Valsartan) geçilir. | |
| 15 | Hepatit B serolojisinde yalnızca 'Anti-HBs pozitifliği' ile 'HBsAg negatif, Anti-HBc IgG pozitif ve Anti-HBs pozitifliği' arasındaki fark nedir? | Yalnız Anti-HBs pozitifliği aşıyla kazanılmış bağışıklığı; Anti-HBc IgG + Anti-HBs pozitifliği ise doğal geçirilmiş enfeksiyonu gösterir. | Akut HBV enfeksiyonunun pencere döneminde HBsAg kaybolmuş ve Anti-HBs henüz oluşmamışken tanı koydurucu tek gösterge Anti-HBc IgM pozitifliğidir. | |
| 16 | Parasetamol (Asetaminofen) aşırı doz zehirlenmesinde karaciğer nekrozuna yol açan toksik metabolit ve spesifik antidotu nedir? | Sitokrom P450 ile oluşan toksik metabolit NAPQI'dir; glutatyon depolarını yenileyen spesifik antidot ise N-Asetilsisteindir (NAC). | N-Asetilsistein, alımdan sonraki ilk 8-10 saat içinde başlandığında fulminan hepatik yetersizlik gelişimini büyük oranda önler. | |
| 17 | Kafa tabanındaki foramen ovale'den geçen başlıca anatomik yapılar (MALE kısaltması) nelerdir? | Nervus mandibularis (CN V3), arteria meningea accessoria, nervus petrosus minor ve emisaryal venlerdir. | Arteria meningea media ise foramen spinosum'dan geçer ve pterion bölgesi travmalarında yırtılarak akut epidural hematoma yol açar. | |
| 18 | Tıbbi mikrobiyolojide Corynebacterium diphtheriae ve Pseudomonas aeruginosa'nın ürettiği ekzotoksinler protein sentezini hangi mekanizmayla durdurur? | Elongasyon Faktörü-2'yi (EF-2) ADP-ribozillendirerek inaktive eder ve ökaryotik hücrede protein sentezini bloke eder. | Benzer şekilde Shiga toksin ve EHEC Shiga-benzeri toksin, 60S ribozomal alt birimin 28S rRNA'sını inaktive ederek protein sentezini durdurur. | |
| 19 | Tıbbi patolojide apoptozun (programlı hücre ölümü) intrinsik (mitokondriyal) yolunda sitokrom c salınımını kontrol eden anti-apoptotik ve pro-apoptotik proteinler nelerdir? | Anti-apoptotik proteinler BCL-2 ve BCL-XL; pro-apoptotik kanal oluşturucu proteinler ise BAX ve BAK'tır. | Folliküler lenfomada t(14;18) translokasyonu sonucu BCL-2 aşırı eksprese olur ve lenfositlerin apoptoza gitmesi engellenir. | |
| 20 | Organofosfatlı insektisit zehirlenmesinde kolinerjik krizi tedavi etmek için kullanılan muskarinik antagonist ve kolinesteraz reaktivatörü ilaçlar hangileridir? | Muskarinik semptomları kontrol eden Atropin ve asetilkolinesteraz enzimini yaşlanma öncesi yeniden aktive eden Pralidoksimdir (PAM). | Pralidoksim hem nikotinik (kas fasikülasyonları ve solunum kas felci) hem de muskarinik etkileri geri çevirir ancak santral sinir sistemine geçişi zayıftır. | |
| 21 | Böbrek fizyolojisinde Henle kulpunun çıkan kalın kolunda yer alan ve kıvrım diüretiklerinin hedefi olan taşıyıcı protein hangisidir? | Luminal membrandaki Na+-K+-2Cl- (NKCC2) kotransportörüdür ve idrarın dilüsyonunda temel rol oynar. | Furosemid bu taşıyıcıyı inhibe ederek hem idrarı konsantre etme hem de dilüe etme yeteneğini bozar ve kalsiyum/magnezyum atılımını artırır. | |
| 22 | ÖSYM tarafından uygulanan Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavı'nda (TUS) Temel ve Klinik Tıp Bilimleri testlerinin soru sayısı, süresi ve baraj puanı nedir? | TTBT ve KTBT'nin her biri 100 soru ve 135 dakikadır; 4 yanlış 1 doğruyu götürür ve tercih için en az 45 puan şarttır. | TUS'a girebilmek veya uzmanlık tercihi yapabilmek için ayrıca YDS, YÖKDİL veya TIPDİL sınavından en az 50 puan alınarak yabancı dil barajı geçilmelidir. | |
| 23 | Tıbbi farmakolojide bakteriyel ribozomun 30S ve 50S alt birimlerine bağlanarak protein sentezini inhibe eden antibiyotik grupları hangileridir? | 30S alt birimine Aminoglikozidler ve Tetrasiklinler; 50S alt birimine ise Makrolidler, Klindamisin, Kloramfenikol ve Linezolid bağlanır. | Aminoglikozidler dışındaki protein sentezi inhibitörleri genel olarak bakteriyostatik etkiliyken, aminoglikozidler geri dönüşümsüz bağlanarak bakterisidal etki gösterir. | |
| 24 | Non-steroid antiinflamatuar ilaçların (NSAİİ) mide mukozası hasarı, böbrek kan akımı azalması ve duktus arteriozusun erken kapanması etkileri hangi mekanizmaya bağlıdır? | Siklooksijenaz (COX-1 ve COX-2) enzimlerinin inhibisyonuna bağlı olarak koruyucu prostaglandinlerin (PGE2, PGI2) sentezinin baskılanmasıdır. | Aspirin COX enzimini geri dönüşümsüz (irreversibl) olarak asetiller ve trombosit ömrü boyunca (7-10 gün) Tromboksan A2 sentezini bloke eder. | |
| 25 | Hücre döngüsünün G1/S kontrol noktasında 'genomun bekçisi' olarak görev yapan ve Li-Fraumeni sendromunda germline mutasyona uğrayan tümör baskılayıcı gen hangisidir? | 17p13 kromozomunda yer alan TP53 (p53) genidir; DNA hasarında p21 ekspresyonunu artırarak hücre döngüsünü durdurur. | DNA hasarı onarılamayacak düzeydeyse p53, BAX genini aktive ederek hücreyi apoptoza yönlendirir; insan kanserlerinde en sık mutasyona uğrayan gendir. | |
| 26 | Lipoprotein metabolizmasında şilomikron ve VLDL'deki trigliseridleri hidrolize eden damar endoteli enzimi ile apo-kofaktörü hangisidir? | Lipoprotein lipaz (LPL) enzimidir ve aktivasyonu için Apolipoprotein C-II (Apo C-II) kofaktörüne gereksinim duyar. | Ailesel LPL veya Apo C-II eksikliğinde Tip I hiperlipoproteinemi gelişir; plazmada şilomikronlar birikir ve akut pankreatit riski artar. | |
| 27 | Tıbbi biyokimyada glikoliz yolunun hız kısıtlayıcı (regülatör) ve geri dönüşümsüz üç enzimi hangileridir? | Heksokinaz (veya Glukokinaz), Fosfofruktokinaz-1 (PFK-1, en önemli hız kısıtlayıcı basamak) ve Pirüvat Kinaz enzimleridir. | Fruktoz-2,6-bisfosfat ve AMP, PFK-1'in en güçlü allosterik aktivatörleriyken; ATP ve sitrat PFK-1'in allosterik inhibitörleridir. | |
| 28 | Böbrek patolojisinde erişkinde ve çocukta nefrotik sendromun en sık primer nedenleri nelerdir? | Çocuklarda en sık neden Minimal Değişiklik Hastalığı, erişkinlerde ise Fokal Segmental Glomerüloskleroz (FSGS) ve Membranöz Nefropatidir. | Minimal değişiklik hastalığında ışık mikroskobisi normal olup elektron mikroskobisinde podosit ayaksı çıkıntılarında yaygın silinme (füzyon) görülür ve steroide yanıtı mükemmeldir. | |
| 29 | Embriyolojide 3. ve 4. faringeal (brankiyal) poşlardan (keselerden) gelişen endokrin bezler ve lenfoid organlar hangileridir? | 3. faringeal poştan timus ve alt paratiroid bezleri; 4. faringeal poştan ise üst paratiroid bezleri ve ultimobrankiyal cisim gelişir. | 22q11.2 delesyonuna bağlı DiGeorge sendromunda 3. ve 4. faringeal poş gelişim kusuru sonucu timik aplazi (T hücre yetmezliği) ve hipokalsemi görülür. | |
| 30 | DUS ve TUS farmakolojisinde diş hekimliğinde en sık kullanılan amid yapılı lokal anestezikler hangileridir ve etki mekanizmaları nedir? | Lidokain, Artikain, Mepivakain, Prilokain ve Bupivakain'dir; akson zarındaki voltaj kapılı Na+ kanallarını iç yüzeyden bloke ederler. | İnflamasyonlu (apse) dokuda ortam pH'ı asidik olduğu için lokal anesteziklerin iyonize formu artar, hücre zarını geçemez ve anestezik etkinlik azalır. | |
| 31 | Mitokondriyal elektron taşıma zincirinde (ETZ) Kompleks IV'ü (Sitokrom c oksidaz) inhibe ederek hücresel solunumu durduran klasik zehirler nelerdir? | Siyanür (CN-), karbonmonoksit (CO), hidrojen sülfür (H2S) ve sodyum aziddir. | Rotenon ve barbitüratlar Kompleks I'i, antimisin A Kompleks III'ü, oligomisin ise ATP sentazın Fo alt birimini inhibe eder. | |
| 32 | Solunum fizyolojisinde alveol yüzey gerilimini düşürerek kollapsı (atelektaziyi) önleyen sürfaktan hangi hücreler tarafından sentezlenir ve ana lipidi nedir? | Tip II alveoler epitel hücreleri (Tip II pnömositler) tarafından sentezlenir ve en önemli bileşeni dipalmitoilfosfatidilkolindir (lesitin). | Kortizol sürfaktan sentezini uyarırken, maternal diyabetteki fetal hiperinsülinemi sürfaktan sentezini baskılayarak Yenidoğanın Respiratuar Distres Sendromu (RDS) riskini artırır. |