Biologia Molekularna, Epigenetyka, Regulacja Genów i Biotechnologia

32 fiszki powtórkowe o transkrypcji, obróbce RNA, translacji, regulacji genów i molekularnych metodach laboratoryjnych. Wymagana jest podstawowa wiedza z biologii komórki i genetyki.

Category
Biology
Level
advanced
Languages
pl → pl
Cards
32
Markdown
Biologia Molekularna, Epigenetyka, Regulacja Genów i Biotechnologia (.md)

Flashcards (32)

#Front (Term / Question)Back (Definition / Answer)ExampleMultiple-Choice Options
1Dlaczego polimeraza Taq umożliwia powtarzane cykle termiczne PCR?Termostabilność pozwala zachować dostateczną aktywność po powtarzanych krótkich etapach denaturacji w wysokiej temperaturze, bez wymiany enzymu w każdym cyklu. Inaktywacja termiczna nadal jest możliwa.
2Jak SpCas9 kierowana przewodnikiem powoduje dwuniciowe pęknięcie DNA?RNA przewodnikowe ustawia Cas9. Domena HNH tnie nić komplementarną do przewodnika, a domena RuvC drugą nić, zwykle około trzech par zasad przed PAM.
3Dlaczego DNA przemieszcza się ku anodzie w żelu agarozowym i jak rozdzielane są fragmenty liniowe?Szkielet fosforanowy DNA ma ładunek ujemny. W zwykłych warunkach mniejsze porównywalne fragmenty liniowe migrują szybciej; konformacja i warunki żelu również wpływają na migrację.
4Jakie wiązanie lassa powstaje podczas splicingu spliceosomalnego?Koniec 5′ intronu łączy się z adenozyną punktu rozgałęzienia wiązaniem fosfodiestrowym 2′–5′, tworząc rozgałęziony produkt pośredni w kształcie lassa.
5Który składnik polimerazy RNA rozpoznaje typowe elementy promotora −10 i −35 u E. coli?Czynnik sigma σ⁷⁰, który pomaga holoenzymowi bakteryjnej polimerazy RNA rozpoznawać te promotory.
6Jaki jest kanoniczny PAM powszechnie używanej SpCas9 i jaką pełni funkcję?Motyw DNA 5′-NGG-3′, gdzie N oznacza dowolną zasadę, sąsiaduje z celem komplementarnym do przewodnika. Rozpoznanie PAM pomaga SpCas9 wiązać i ciąć DNA; wymagania dotyczące PAM różnią się między białkami Cas i wariantami.
7Czy odwrotna transkrypcja przeczy pierwotnemu dogmatowi centralnemu Cricka?Nie. Typowa droga ekspresji to DNA → RNA → białko, a odwrotna transkryptaza przepisuje RNA na DNA. Dogmat Cricka wyklucza przekazywanie informacji o sekwencji z białka do kwasu nukleinowego lub do innej sekwencji białkowej.
8Jak duża ilość naładowanego tRNAᵀʳᵖ sprzyja atenuacji operonu trp u E. coli?Rybosom tłumaczy kodony Trp odcinka liderowego bez zatrzymywania się. Sprzyja to spince terminacyjnej 3–4 zamiast antyterminacyjnej 2–3, powodując przedwczesne zakończenie transkrypcji.
9Który częsty bakteryjny element wiązania rybosomu pomaga ustawić kodon startowy?Sekwencja Shine’a–Dalgarno, często przedstawiana konsensusem AGGAGG, paruje z końcem 3′ rRNA 16S. Nie wszystkie bakteryjne mRNA wykorzystują ten element.
10Jakie trzy procesy zwykle prowadzą do dojrzewania eukariotycznego pre-mRNA zawierającego introny?Dodanie czapeczki 7-metyloguanozynowej na końcu 5′, usunięcie intronów i połączenie egzonów oraz przecięcie końca 3′ z następującym dodaniem ogona poli(A). Są to częste drogi, a nie wymogi dla każdego transkryptu.
11Dlaczego ddNTP kończą syntezę DNA w sekwencjonowaniu Sangera?Brakuje im grupy 3′-OH potrzebnej do przyłączenia następnego nukleotydu. Zwykłe nukleotydy DNA już nie mają 2′-OH, więc brak tej grupy nie powoduje zakończenia łańcucha.
12Który enzym przetwarza pre-miRNA po eksporcie do cytoplazmy w kanonicznym szlaku zwierzęcych miRNA?Dicer tnie prekursor o strukturze spinki na krótki dupleks RNA, zwykle około 21–23 nukleotydów na nić. Interferencja RNA wykorzystuje małe RNA przewodnikowe do ograniczania ekspresji genów; nie każde miRNA podlega temu szlakowi.
13Jak eukariotyczny wzmacniacz może zwiększać transkrypcję z odległego promotora?Białka aktywatorowe wiążą ten cis-regulatorowy DNA. Fałdowanie chromatyny może zbliżyć białka związane ze wzmacniaczem do promotora; kofaktory takie jak Mediator wspomagają regulację. Mechanizm zależy od kontekstu.
14Co katalizuje tworzenie wiązania peptydowego w rybosomie?Centrum peptydylotransferazowe dużej podjednostki jest katalizatorem opartym na RNA: jego rdzeń katalityczny tworzy rRNA 23S u bakterii, a rRNA 28S w ludzkich rybosomach cytoplazmatycznych.
15Jak acetylotransferazy i deacetylazy histonowe wpływają na chromatynę?HAT dodają grupy acetylowe do lizyn, neutralizując ich dodatni ładunek i często zwiększając dostępność. HDAC usuwają te grupy i często sprzyjają represji. Żadna z tych modyfikacji nie gwarantuje aktywności konkretnego genu.
16Które kodony stop standardowego kodu wyzwalają uwolnienie polipeptydu i co je rozpoznaje?UAA, UAG i UGA są rozpoznawane przez białkowe czynniki uwalniające w miejscu A rybosomu. Sprzyjają one hydrolizie wiązania łączącego polipeptyd z jego tRNA.
17Jak działa typowy wewnętrzny terminator transkrypcji bakteryjnej?Spinka RNA bogata w GC, po której występuje odcinek bogaty w U, sprzyja pauzie i destabilizuje kompleks transkrypcyjny, umożliwiając uwolnienie RNA bez czynnika Rho.
18Jak tryptofan zmniejsza inicjację transkrypcji operonu trp u E. coli?Działa jako korepresor: wiąże TrpR, umożliwiając represorowi związanie operatora i ograniczenie inicjacji transkrypcji.
19Co jest represorem i fizjologicznym induktorem operonu lac u E. coli?LacI to represor wiążący operator. Allolaktoza, wytwarzana z laktozy przez β-galaktozydazę, wiąże LacI i osłabia jego wiązanie z operatorem.
20Jak metylacja wysp CpG promotorów ssaczych może hamować transkrypcję?Może rekrutować represory wiążące metylowane CpG i białka modyfikujące chromatynę, często ograniczając dostępność promotora i transkrypcję. Skutek zależy od kontekstu genomowego i komórkowego.
21Jak alternatywny splicing może zwiększać różnorodność białek pochodzących z jednego genu?Różny wybór miejsc splicingu i kombinacji egzonów może tworzyć różne mRNA i izoformy białek. Nie każdy produkt splicingu daje stabilne, funkcjonalne białko.
22Jaka maszyneria usuwa większość intronów jądrowego pre-mRNA i jakie dinukleotydy zwykle je ograniczają?Główny spliceosom wykorzystuje snRNP U1, U2, U4, U5 i U6. Większość jego intronów zaczyna się od 5′-GU i kończy na AG-3′; istnieją wyjątki oraz mniejszościowy spliceosom.
23Co umożliwia chwiejne parowanie podczas translacji?Elastyczne parowanie trzeciej zasady kodonu z pierwszą zasadą antykodonu (5′) pozwala jednemu tRNA rozpoznawać kilka kodonów synonimicznych. Inozyna może w tej pozycji parować z U, C lub A.
24Jaki znacznik białkowy może skierować białko do proteasomu 26S?Ubikwityna, przyłączana szlakiem E1–E2–E3. Odpowiednie łańcuchy poliubikwityny mogą sygnalizować degradację proteasomalną; ubikwitynacja pełni też funkcje niezwiązane z degradacją.
25Który kompleks wykorzystuje przewodniki miRNA lub siRNA do wyciszania docelowych mRNA?RISC, kompleks wyciszający indukowany przez RNA, zawiera białko Argonaute wiążące przewodnik. Wyciszanie może obejmować cięcie RNA, rozpad lub represję translacji; nie każde Argonaute ma aktywność tnącą.
26Co oznacza degeneracja standardowego kodu genetycznego?Różne kodony mogą określać ten sam aminokwas; na przykład sześć kodonów koduje leucynę. Nie oznacza to, że każdy kodon zwykle określa kilka aminokwasów.
27Czym różnią się euchromatyna i heterochromatyna?Euchromatyna jest zwykle mniej zwarta i bardziej dostępna; heterochromatyna jest bardziej zwarta i zazwyczaj represyjna. Dostępność umożliwia transkrypcję, ale nie oznacza aktywności każdego genu.
28Kiedy CAP–cAMP silnie aktywuje operon lac u E. coli?Mała dostępność glukozy zwykle zwiększa cAMP, umożliwiając CAP/CRP–cAMP wspomaganie rekrutacji polimerazy RNA. Silna transkrypcja wymaga też zniesienia represji LacI, zwykle przez allolaktozę; sama mała ilość glukozy nie wystarcza.
29Czy wszystkie enzymy restrykcyjne typu II rozpoznają sekwencje palindromowe?Nie. EcoRI rozpoznaje palindrom 5′-GAATTC-3′, odczytywany identycznie w kierunku 5′→3′ na obu niciach. Enzymy typu IIS należą do typu II, rozpoznają sekwencje asymetryczne i tną poza nimi.
30Jakie są trzy etapy typowego cyklu PCR z Taq?Denaturacja DNA w około 94–96°C, przyłączanie starterów często w około 50–65°C i wydłużanie w około 72°C. Rzeczywiste temperatury zależą od starterów, enzymu i protokołu.
31Co przede wszystkim transkrybują jądrowe polimerazy RNA I, II i III w komórkach człowieka?I: prekursor rRNA 18S, 5.8S i 28S. II: pre-mRNA kodujące białka i wiele snRNA. III: tRNA, rRNA 5S i niektóre inne małe RNA.
32Co rozpoznaje TBP w promotorze polimerazy RNA II zawierającym kasetę TATA?Kasetę TATA, często położoną około 25–30 par zasad przed miejscem startu. TBP jest częścią TFIID; nie wszystkie promotory polimerazy II zawierają kasetę TATA.