Biologia Molekularna, Epigenetyka, Regulacja Genów i Biotechnologia
32 fiszki powtórkowe o transkrypcji, obróbce RNA, translacji, regulacji genów i molekularnych metodach laboratoryjnych. Wymagana jest podstawowa wiedza z biologii komórki i genetyki.
- Category
- Biology
- Level
- advanced
- Languages
- pl → pl
- Cards
- 32
- Markdown
- Biologia Molekularna, Epigenetyka, Regulacja Genów i Biotechnologia (.md)
Flashcards (32)
| # | Front (Term / Question) | Back (Definition / Answer) | Example | Multiple-Choice Options |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Dlaczego polimeraza Taq umożliwia powtarzane cykle termiczne PCR? | Termostabilność pozwala zachować dostateczną aktywność po powtarzanych krótkich etapach denaturacji w wysokiej temperaturze, bez wymiany enzymu w każdym cyklu. Inaktywacja termiczna nadal jest możliwa. | ||
| 2 | Jak SpCas9 kierowana przewodnikiem powoduje dwuniciowe pęknięcie DNA? | RNA przewodnikowe ustawia Cas9. Domena HNH tnie nić komplementarną do przewodnika, a domena RuvC drugą nić, zwykle około trzech par zasad przed PAM. | ||
| 3 | Dlaczego DNA przemieszcza się ku anodzie w żelu agarozowym i jak rozdzielane są fragmenty liniowe? | Szkielet fosforanowy DNA ma ładunek ujemny. W zwykłych warunkach mniejsze porównywalne fragmenty liniowe migrują szybciej; konformacja i warunki żelu również wpływają na migrację. | ||
| 4 | Jakie wiązanie lassa powstaje podczas splicingu spliceosomalnego? | Koniec 5′ intronu łączy się z adenozyną punktu rozgałęzienia wiązaniem fosfodiestrowym 2′–5′, tworząc rozgałęziony produkt pośredni w kształcie lassa. | ||
| 5 | Który składnik polimerazy RNA rozpoznaje typowe elementy promotora −10 i −35 u E. coli? | Czynnik sigma σ⁷⁰, który pomaga holoenzymowi bakteryjnej polimerazy RNA rozpoznawać te promotory. | ||
| 6 | Jaki jest kanoniczny PAM powszechnie używanej SpCas9 i jaką pełni funkcję? | Motyw DNA 5′-NGG-3′, gdzie N oznacza dowolną zasadę, sąsiaduje z celem komplementarnym do przewodnika. Rozpoznanie PAM pomaga SpCas9 wiązać i ciąć DNA; wymagania dotyczące PAM różnią się między białkami Cas i wariantami. | ||
| 7 | Czy odwrotna transkrypcja przeczy pierwotnemu dogmatowi centralnemu Cricka? | Nie. Typowa droga ekspresji to DNA → RNA → białko, a odwrotna transkryptaza przepisuje RNA na DNA. Dogmat Cricka wyklucza przekazywanie informacji o sekwencji z białka do kwasu nukleinowego lub do innej sekwencji białkowej. | ||
| 8 | Jak duża ilość naładowanego tRNAᵀʳᵖ sprzyja atenuacji operonu trp u E. coli? | Rybosom tłumaczy kodony Trp odcinka liderowego bez zatrzymywania się. Sprzyja to spince terminacyjnej 3–4 zamiast antyterminacyjnej 2–3, powodując przedwczesne zakończenie transkrypcji. | ||
| 9 | Który częsty bakteryjny element wiązania rybosomu pomaga ustawić kodon startowy? | Sekwencja Shine’a–Dalgarno, często przedstawiana konsensusem AGGAGG, paruje z końcem 3′ rRNA 16S. Nie wszystkie bakteryjne mRNA wykorzystują ten element. | ||
| 10 | Jakie trzy procesy zwykle prowadzą do dojrzewania eukariotycznego pre-mRNA zawierającego introny? | Dodanie czapeczki 7-metyloguanozynowej na końcu 5′, usunięcie intronów i połączenie egzonów oraz przecięcie końca 3′ z następującym dodaniem ogona poli(A). Są to częste drogi, a nie wymogi dla każdego transkryptu. | ||
| 11 | Dlaczego ddNTP kończą syntezę DNA w sekwencjonowaniu Sangera? | Brakuje im grupy 3′-OH potrzebnej do przyłączenia następnego nukleotydu. Zwykłe nukleotydy DNA już nie mają 2′-OH, więc brak tej grupy nie powoduje zakończenia łańcucha. | ||
| 12 | Który enzym przetwarza pre-miRNA po eksporcie do cytoplazmy w kanonicznym szlaku zwierzęcych miRNA? | Dicer tnie prekursor o strukturze spinki na krótki dupleks RNA, zwykle około 21–23 nukleotydów na nić. Interferencja RNA wykorzystuje małe RNA przewodnikowe do ograniczania ekspresji genów; nie każde miRNA podlega temu szlakowi. | ||
| 13 | Jak eukariotyczny wzmacniacz może zwiększać transkrypcję z odległego promotora? | Białka aktywatorowe wiążą ten cis-regulatorowy DNA. Fałdowanie chromatyny może zbliżyć białka związane ze wzmacniaczem do promotora; kofaktory takie jak Mediator wspomagają regulację. Mechanizm zależy od kontekstu. | ||
| 14 | Co katalizuje tworzenie wiązania peptydowego w rybosomie? | Centrum peptydylotransferazowe dużej podjednostki jest katalizatorem opartym na RNA: jego rdzeń katalityczny tworzy rRNA 23S u bakterii, a rRNA 28S w ludzkich rybosomach cytoplazmatycznych. | ||
| 15 | Jak acetylotransferazy i deacetylazy histonowe wpływają na chromatynę? | HAT dodają grupy acetylowe do lizyn, neutralizując ich dodatni ładunek i często zwiększając dostępność. HDAC usuwają te grupy i często sprzyjają represji. Żadna z tych modyfikacji nie gwarantuje aktywności konkretnego genu. | ||
| 16 | Które kodony stop standardowego kodu wyzwalają uwolnienie polipeptydu i co je rozpoznaje? | UAA, UAG i UGA są rozpoznawane przez białkowe czynniki uwalniające w miejscu A rybosomu. Sprzyjają one hydrolizie wiązania łączącego polipeptyd z jego tRNA. | ||
| 17 | Jak działa typowy wewnętrzny terminator transkrypcji bakteryjnej? | Spinka RNA bogata w GC, po której występuje odcinek bogaty w U, sprzyja pauzie i destabilizuje kompleks transkrypcyjny, umożliwiając uwolnienie RNA bez czynnika Rho. | ||
| 18 | Jak tryptofan zmniejsza inicjację transkrypcji operonu trp u E. coli? | Działa jako korepresor: wiąże TrpR, umożliwiając represorowi związanie operatora i ograniczenie inicjacji transkrypcji. | ||
| 19 | Co jest represorem i fizjologicznym induktorem operonu lac u E. coli? | LacI to represor wiążący operator. Allolaktoza, wytwarzana z laktozy przez β-galaktozydazę, wiąże LacI i osłabia jego wiązanie z operatorem. | ||
| 20 | Jak metylacja wysp CpG promotorów ssaczych może hamować transkrypcję? | Może rekrutować represory wiążące metylowane CpG i białka modyfikujące chromatynę, często ograniczając dostępność promotora i transkrypcję. Skutek zależy od kontekstu genomowego i komórkowego. | ||
| 21 | Jak alternatywny splicing może zwiększać różnorodność białek pochodzących z jednego genu? | Różny wybór miejsc splicingu i kombinacji egzonów może tworzyć różne mRNA i izoformy białek. Nie każdy produkt splicingu daje stabilne, funkcjonalne białko. | ||
| 22 | Jaka maszyneria usuwa większość intronów jądrowego pre-mRNA i jakie dinukleotydy zwykle je ograniczają? | Główny spliceosom wykorzystuje snRNP U1, U2, U4, U5 i U6. Większość jego intronów zaczyna się od 5′-GU i kończy na AG-3′; istnieją wyjątki oraz mniejszościowy spliceosom. | ||
| 23 | Co umożliwia chwiejne parowanie podczas translacji? | Elastyczne parowanie trzeciej zasady kodonu z pierwszą zasadą antykodonu (5′) pozwala jednemu tRNA rozpoznawać kilka kodonów synonimicznych. Inozyna może w tej pozycji parować z U, C lub A. | ||
| 24 | Jaki znacznik białkowy może skierować białko do proteasomu 26S? | Ubikwityna, przyłączana szlakiem E1–E2–E3. Odpowiednie łańcuchy poliubikwityny mogą sygnalizować degradację proteasomalną; ubikwitynacja pełni też funkcje niezwiązane z degradacją. | ||
| 25 | Który kompleks wykorzystuje przewodniki miRNA lub siRNA do wyciszania docelowych mRNA? | RISC, kompleks wyciszający indukowany przez RNA, zawiera białko Argonaute wiążące przewodnik. Wyciszanie może obejmować cięcie RNA, rozpad lub represję translacji; nie każde Argonaute ma aktywność tnącą. | ||
| 26 | Co oznacza degeneracja standardowego kodu genetycznego? | Różne kodony mogą określać ten sam aminokwas; na przykład sześć kodonów koduje leucynę. Nie oznacza to, że każdy kodon zwykle określa kilka aminokwasów. | ||
| 27 | Czym różnią się euchromatyna i heterochromatyna? | Euchromatyna jest zwykle mniej zwarta i bardziej dostępna; heterochromatyna jest bardziej zwarta i zazwyczaj represyjna. Dostępność umożliwia transkrypcję, ale nie oznacza aktywności każdego genu. | ||
| 28 | Kiedy CAP–cAMP silnie aktywuje operon lac u E. coli? | Mała dostępność glukozy zwykle zwiększa cAMP, umożliwiając CAP/CRP–cAMP wspomaganie rekrutacji polimerazy RNA. Silna transkrypcja wymaga też zniesienia represji LacI, zwykle przez allolaktozę; sama mała ilość glukozy nie wystarcza. | ||
| 29 | Czy wszystkie enzymy restrykcyjne typu II rozpoznają sekwencje palindromowe? | Nie. EcoRI rozpoznaje palindrom 5′-GAATTC-3′, odczytywany identycznie w kierunku 5′→3′ na obu niciach. Enzymy typu IIS należą do typu II, rozpoznają sekwencje asymetryczne i tną poza nimi. | ||
| 30 | Jakie są trzy etapy typowego cyklu PCR z Taq? | Denaturacja DNA w około 94–96°C, przyłączanie starterów często w około 50–65°C i wydłużanie w około 72°C. Rzeczywiste temperatury zależą od starterów, enzymu i protokołu. | ||
| 31 | Co przede wszystkim transkrybują jądrowe polimerazy RNA I, II i III w komórkach człowieka? | I: prekursor rRNA 18S, 5.8S i 28S. II: pre-mRNA kodujące białka i wiele snRNA. III: tRNA, rRNA 5S i niektóre inne małe RNA. | ||
| 32 | Co rozpoznaje TBP w promotorze polimerazy RNA II zawierającym kasetę TATA? | Kasetę TATA, często położoną około 25–30 par zasad przed miejscem startu. TBP jest częścią TFIID; nie wszystkie promotory polimerazy II zawierają kasetę TATA. |