HMGS (120 Soru / 70 Puan Barajı) & Hakimlik — Kamu Hukuku
2547 sayılı Kanun Ek Madde 41 kapsamında Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı (HMGS: 120 soru, 150 dakika, 70 puan barajı) ve Adli/İdari Hakimlik sınavları için Kamu Hukuku hazırlığı: 1982 Anayasası ve Anayasa Yargısı, İdare Hukuku, 2577 sayılı İYUK dava açma süreleri, 5237 sayılı TCK, 5271 sayılı CMK ve Vergi Hukuku.
- Category
- Türkiye Hukuk, Tıp, Finans ve İş Güvenliği Sınavları — HMGS & Adli/İdari Hakimlik, TUS & DUS (Tıp/Diş Uzmanlık), SPK Lisanslama, İSG (A/B/C Sınıfı) ve Ehliyet (MTSK)
- Level
- basic
- Languages
- tr → tr
- Cards
- 32
- Markdown
- HMGS (120 Soru / 70 Puan Barajı) & Hakimlik — Kamu Hukuku (.md)
Flashcards (32)
| # | Front (Term / Question) | Back (Definition / Answer) | Example | Multiple-Choice Options |
|---|---|---|---|---|
| 1 | 5237 sayılı TCK'nın 36. maddesine göre 'gönüllü vazgeçme' halinde failin cezai sorumluluğu nasıl belirlenir? | Fail icra hareketlerinden gönüllü vazgeçer veya neticeyi önlerse teşebbüsten ceza almaz; yalnız tamamlanan suçtan sorumlu olur. | Suça teşebbüste icra hareketleri elverişli olmalı ve failin elinde olmayan nedenlerle suç tamamlanamamış olmalıdır. | |
| 2 | 5237 sayılı TCK'ya göre 'zincirleme suç' (m. 43/1) hükümlerinin uygulanabilmesi için hangi şartlar aranır ve hangi suçlarda uygulanamaz? | Bir suç işleme kararının icrası kapsamında aynı kişiye karşı aynı suçun değişik zamanlarda birden fazla işlenmesi gerekir. | Kasten öldürme, kasten yaralama, işkence ve yağma suçlarında zincirleme suç hükümleri uygulanmaz; gerçek içtima kuralları geçerlidir. | |
| 3 | 1982 Anayasası'na göre Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) seçimlerin yenilenmesine karar verebilmesi için gereken nitelikli çoğunluk nedir? | TBMM üye tamsayısının beşte üç çoğunluğu, yani 600 milletvekilinden en az 360 milletvekilinin kabul oyudur. | Anayasa'nın 116. maddesi uyarınca TBMM veya Cumhurbaşkanı tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilirse iki seçim birlikte yapılır. | |
| 4 | 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na (İYUK m. 7) göre özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde genel dava açma süresi kaç gündür? | Danıştay'da ve idare mahkemelerinde 60 gün, vergi mahkemelerinde ise 30 gündür. | Bu süreler yazılı bildirimin yapıldığı günü izleyen günden itibaren işlemeye başlar ve tatil günleri sürelere dahildir. | |
| 5 | 5271 sayılı CMK'ya göre ceza yargılamasında olağan kanun yolları nelerdir ve olağanüstü kanun yolları hangileridir? | Olağan kanun yolları itiraz, istinaf ve temyiz; olağanüstü yollar Başsavcı itirazı, kanun yararına bozma ve yargılamanın yenilenmesidir. | İstinaf ve temyiz başvuru süreleri hükmün gerekçesiyle birlikte tebliğ edildiği tarihten itibaren iki haftadır. | |
| 6 | 1982 Anayasası'nın 104. maddesine göre olağan dönemde Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (CBK) ile hangi konular kesinlikle düzenlenemez? | Temel haklar, kişi hakları ve ödevleri ile siyasi haklar ve ödevler olağan dönem CBK ile düzenlenemez. | Ayrıca Anayasa'da münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda ve kanunda açıkça düzenlenen hususlarda CBK çıkarılamaz. | |
| 7 | 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'na (TCK m. 21-22) göre 'olası kast' ile 'bilinçli taksir' arasındaki ayrım kriteri nedir? | Fail öngördüğü neticeyi kabulleniyorsa ('olursa olsun' diyorsa) olası kast; gerçekleşmeyeceğine güveniyorsa bilinçli taksir vardır. | Bilinçli taksirde taksirli suça ilişkin ceza üçte birden yarısına kadar artırılırken, olası kastta kasten işlenen suçun cezası indirilir. | |
| 8 | 2577 sayılı İYUK'un 27. maddesine göre idari yargıda 'yürütmenin durdurulması' kararı verilebilmesi için hangi iki şartın birlikte gerçekleşmesi gerekir? | İdari işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkânsız zararların doğması ve işlemin açıkça hukuka aykırı olması şarttır. | Yürütmenin durdurulması kararlarında idari işlemin hangi gerekçelerle hukuka açıkça aykırı olduğu ve doğacak zararların belirtilmesi zorunludur. | |
| 9 | 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 114. maddesine göre vergi hukukunda 'tarh zamanaşımı' süresi kaç yıldır ve ne zaman başlar? | Vergi alacağının doğduğu takvim yılını takip eden yılın başından başlayarak 5 yıldır. | Beş yıl içinde tarh ve mükellefe tebliğ edilmeyen vergiler zamanaşımına uğrar; takdir komisyonuna başvurulması zamanaşımını en fazla 1 yıl durdurur. | |
| 10 | 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinde düzenlenen disiplin cezaları ağırlık sırasına göre nelerdir? | Uyarma, kınama, aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması ve devlet memurluğundan çıkarmadır. | Devlet memurluğundan çıkarma cezası amirlerin bu yoldaki isteği üzerine memurun bağlı bulunduğu kurumun Yüksek Disiplin Kurulu kararı ile verilir. | |
| 11 | 5237 sayılı TCK'nın 31. maddesine göre ceza sorumluluğu bakımından fiili işlediği sırada kaç yaşını doldurmamış çocukların ceza sorumluluğu yoktur? | Fiili işlediği sırada 12 yaşını doldurmamış olan çocukların (işitme ve konuşma engellilerde 15 yaş) ceza sorumluluğu yoktur. | Bu çocuklar hakkında ceza kovuşturması yapılamaz; ancak çocuklara özgü güvenlik tedbirleri uygulanabilir. | |
| 12 | 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'na göre idarelerce mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalelerinde uygulanan temel ihale usulleri nelerdir? | Açık ihale usulü, belli istekliler arasında ihale usulü ve kanunda belirtilen özel hallerde pazarlık usulüdür. | Açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulü temel usuller olup, doğrudan temin bir ihale usulü değil alım yöntemidir. | |
| 13 | 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'na (CMK m. 91) göre yakalanan kişinin gözaltı süresi bireysel ve toplu suçlarda kural olarak en çok ne kadardır? | Bireysel suçlarda yakalama anından itibaren 24 saati geçemez; toplu işlenen suçlarda her defasında 1 gün olmak üzere 3 gün uzatılabilir. | Yakalama yerine en yakın hâkim veya mahkemeye gönderilme için zorunlu süre 12 saatten fazla olamaz. | |
| 14 | 2577 sayılı İYUK'a göre idare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarına karşı istinaf ve temyiz başvuru süresi tebliğden itibaren kaç gündür? | Hem bölge idare mahkemesine istinaf hem de Danıştay'a temyiz başvuru süresi kararın tebliğini izleyen günden itibaren 30 gündür. | İvedi yargılama usulüne tabi davalarda ise istinaf yolu kapalı olup, 15 gün içinde doğrudan Danıştay'da temyiz yoluna başvurulur. | |
| 15 | 2577 sayılı İYUK'un 11. maddesine göre ilgililer tarafından idari dava açılmadan önce üst makama başvurma halinde idarenin zımni ret süresi kaç gündür? | Başvurma tarihinden itibaren 30 gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. | Üst makama (üst makam yoksa işlemi yapmış olan makama) başvuru, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durdurur. | |
| 16 | 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'na göre gerçek kişilerin bir takvim yılı içinde elde ettikleri kazanç ve iratların yedi unsuru nelerdir? | Ticari kazanç, zirai kazanç, ücret, serbest meslek kazancı, gayrimenkul sermaye iradı, menkul sermaye iradı ve diğer kazanç ve iratlardır. | Tam mükellef gerçek kişiler Türkiye içinde ve dışında elde ettikleri tüm kazanç ve iratlar üzerinden vergilendirilirler. | |
| 17 | 5271 sayılı CMK'nın 102. maddesine göre soruşturma evresinde tutukluluk süresi ağır ceza mahkemesinin görevine girmeyen ve giren işlerde en çok ne kadardır? | Ağır ceza mahkemesinin görevine girmeyen işlerde 6 ayı, görevine giren işlerde ise 1 yılı geçemez. | Devletin güvenliğine karşı suçlar ve Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlarda soruşturma evresi tutukluluk süresi en çok 1 yıl 6 ay + 6 aydır. | |
| 18 | 5271 sayılı CMK'nın 100. maddesine göre tutuklama kararı verilebilmesi için aranan temel şartlar nelerdir? | Kuvvetli suç şüphesinin varlığını gösteren somut delillerin ve bir tutuklama nedeninin bulunması ile ölçülülük ilkesine uygunluktur. | Sadece adlî para cezasını gerektiren veya vücut dokunulmazlığına karşı kasten işlenenler hariç üst sınırı 2 yıldan fazla olmayan suçlarda tutuklama yapılamaz. | |
| 19 | 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'na (VUK) göre vergilendirme sürecinin dört ardışık aşaması (4T kuralı) nelerdir? | Vergiyi doğuran olayın ardından sırasıyla tarh, tebliğ, tahakkuk ve tahsil aşamalarıdır. | Beyannameye dayanan vergilerde (Gelir Vergisi, Kurumlar Vergisi, KDV) tarh ve tahakkuk işlemleri tahakkuk fişi kesilmesiyle aynı anda gerçekleşir. | |
| 20 | 1982 Anayasası'nın 13. maddesine göre temel hak ve hürriyetlerin sınırlandırılmasında uyulması zorunlu olan temel ilkeler nelerdir? | Sınırlama yalnızca kanunla, özel sınırlama sebeplerine bağlı olarak, hakkın özüne dokunmadan ve ölçülülük ilkesine uygun yapılabilir. | Sınırlamalar ayrıca Anayasa'nın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve laik Cumhuriyetin gereklerine aykırı olamaz. | |
| 21 | İdare Hukuku'nda idari işlemin beş temel unsuru nelerdir ve hangi unsurdaki ağır sakatlık 'yetki gaspı' veya 'fonksiyon gaspı' doğurur? | Beş unsur yetki, şekil, sebep, konu ve maksattır; yetki unsurundaki ağır sakatlıklar yetki veya fonksiyon gaspı oluşturur. | Yetki gaspı, fonksiyon gaspı ve ağır-bariz yetki tecavüzü ile fiili yol hallerinde idari işlem 'yok hükmünde' (mutlak butlan) sayılır. | |
| 22 | 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'a göre kamu alacaklarında 'tahsil zamanaşımı' süresi kaç yıldır? | Amme alacağının vadesinin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren 5 yıldır. | Ödeme, haciz tatbiki, ödeme emri tebliği veya mal bildirimi gibi işlemler tahsil zamanaşımını keser ve süre yeni takvim yılı başında baştan başlar. | |
| 23 | 1982 Anayasası'na göre Anayasa Mahkemesi kaç üyeden oluşur ve üyeleri hangi organlar tarafından seçilir? | Toplam 15 üyeden oluşur; üyelerin 3'ü TBMM, 12'si ise Cumhurbaşkanı tarafından seçilir. | Anayasa Mahkemesi üyeleri 12 yıl için seçilirler, bir kimse iki defa üye seçilemez ve üyeler 65 yaşını doldurunca emekliye ayrılırlar. | |
| 24 | 2547 sayılı Kanun Ek Madde 41 ve 2024 yönetmelik değişikliği uyarınca Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı'nda (HMGS) soru sayısı, sınav süresi ve başarı barajı kaçtır? | 120 çoktan seçmeli soru için 150 dakika verilir; yanlışlar doğruyu götürmez ve en az 70 puan (84 doğru) alınması şarttır. | Avukatlık ve noterlik stajına başlamak veya adli/idari hakim ve savcı yardımcılığı sınavlarına katılmak için HMGS veya İYÖS'ten en az 70 puan alınmalıdır. | |
| 25 | 5271 sayılı CMK'ya göre 'seri muhakeme usulü' (m. 250) ile 'basit yargılama usulü' (m. 251) arasındaki temel evre ve indirim farkı nedir? | Seri muhakeme soruşturmada savcılıkça uygulanıp cezada 1/2 indirim sağlar; basit yargılama kovuşturmada mahkemece 1/4 indirim sağlar. | Basit yargılama usulü, adli para cezasını ve/veya üst sınırı 2 yıl veya daha az süreli hapis cezasını gerektiren suçlarda duruşmasız uygulanabilir. | |
| 26 | İdare Hukuku'nda 'yetki devri' ile 'imza devri' arasındaki en temel hukuki fark nedir? | Yetki devrinde karar alma yetkisi ve sorumluluğu devralana geçerken, imza devrinde karar yetkisi devredende kalır ve işlem şahsa bağlıdır. | Yetki devri makama yapılır ve makamda bulunan kişi değişse de devam eder; imza devri ise kişi değiştiğinde kendiliğinden sona erer. | |
| 27 | 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu'na göre Adli ve İdari Yargı Hakim ve Savcı Yardımcılığı süresi kaç yıldır ve nasıl tamamlanır? | Toplam 3 yıldır; 1 yıl Türkiye Adalet Akademisi'nde eğitim, 2 yıl ise usta-çırak ilişkisiyle yargı mercilerinde görev yapılır. | Üç yıllık yardımcılık döneminin sonunda yapılan yazılı ve sözlü son sınavda başarılı olanlar HSK tarafından hakim veya savcı olarak atanır. | |
| 28 | Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru (Anayasa m. 148) hangi haklar için ve başvuru yollarının tüketilmesinden itibaren kaç gün içinde yapılabilir? | Anayasa'da güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerden AİHS kapsamındaki herhangi birinin ihlali halinde 30 gün içinde yapılır. | Olağan kanun yollarının tüketildiği tarihten veya başvuru yolu öngörülmemişse ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren 30 günlük süre hak düşürücüdür. | |
| 29 | Anayasa Mahkemesi'nde kanunların, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin ve TBMM İçtüzüğü'nün şekil ve esas bakımından iptali davası açma süreleri kaç gündür? | Resmî Gazete'de yayımlanmalarından başlayarak şekil bozukluğuna dayalı iptal davası 10 gün, esas bakımından iptal davası 60 gündür. | Kanunların şekil bozukluğu iddiasıyla iptali davasını yalnızca Cumhurbaşkanı veya TBMM üye tamsayısının beşte biri (120 milletvekili) açabilir. | |
| 30 | 213 sayılı VUK'a göre mükellefin vergi ziyaına sebebiyet veren fiillerini idarenin tespitinden önce kendiliğinden bildirmesi hangi müessesedir? | Pişmanlık ve ıslah (VUK m. 371) müessesesidir; vergi ziyaı cezası kesilmez, yalnızca pişmanlık zammı uygulanır. | Emlak vergisi için pişmanlık hükümleri uygulanmaz; pişmanlıkla verilen beyanname üzerine hesaplanan vergi 15 gün içinde ödenmelidir. | |
| 31 | 2577 sayılı İYUK'a göre vergi uyuşmazlıklarında mükellefin vergi mahkemesinde dava açması tahsil işlemlerini nasıl etkiler? | Tarh edilen vergi ve cezalara karşı vergi mahkemesinde dava açılması, dava konusu kısmın tahsil işlemlerini kendiliğinden durdurur. | Ancak ihtirazi kayıtla verilen beyannameler üzerine yapılan işlemler ile tahsilat aşamasındaki ödeme emrine karşı açılan davalarda tahsilat kendiliğinden durmaz. | |
| 32 | 5237 sayılı TCK'da düzenlenen hukuka uygunluk nedenleri nelerdir? | Kanunun hükmünü yerine getirme, yetkili merciin emrini ifa, meşru savunma, hakkın kullanılması ve ilgilinin rızasıdır. | Zorunluluk hali (ıztırar hali, TCK m. 25/2) doktrinde ve Yargıtay uygulamasında hukuka uygunluk nedeni değil, kusurluluğu kaldıran neden sayılır. |