Cardiopulmonale, Vasculaire en Hematologische Wortels (cardi/o, angi/o, pulmon/o, hem/o)

32 herhaalkaarten over Grieks-Latijnse wortels voor hart, bloedvaten, longen, pleura, bloed en lymfestelsel, inclusief klinische terminologie voor aritmieën, klepgebreken, pleuravocht, pneumoconiosen, erytrocytenmorfologie en bloedingsverschijnselen.

Category
Medical Terminology: Prefixes, Suffixes & Roots
Level
intermediate
Languages
nl → nl
Cards
32
Markdown
Cardiopulmonale, Vasculaire en Hematologische Wortels (cardi/o, angi/o, pulmon/o, hem/o) (.md)

Flashcards (32)

#Front (Term / Question)Back (Definition / Answer)ExampleMultiple-Choice Options
1Wat betekenen de hartritmetermen Aritmie (Dysritmie), Fibrilleren, Flutter en Asystolie?Aritmie / Dysritmie = elke afwijking in de frequentie, regelmaat of plaats van oorsprong van de hartprikkel; Fibrilleren = snel, chaotisch en ongecoördineerd trillen van de spiervezels van boezems of kamers; Flutter = snelle maar regelmatige macro-re-entry depolarisatie van de boezems (~250–350 slagen/min); Asystolie (a- = zonder + systole = samentrekking) = volledige afwezigheid van elektrische en mechanische hartactiviteit (vlakke lijn).
2Wat is het onderscheid tussen Arteriosclerose, Atherosclerose en Arteriolosclerose op basis van hun woordstammen?Arteriosclerose (arteri/o + -sclerose) is een algemene term voor verdikking en elasticiteitsverlies (aderverkalking/verharding) van slagaderwanden; Atherosclerose (ather/o = gelige vettige brij/plaque + -sclerose) is de ophoping van lipidenrijke intimaplaques in grote en middelgrote slagaders; Arteriolosclerose is hyaliene of hyperplastische verdikking van kleine arteriolen (bijv. door hypertensie of diabetes).
3Onderscheid de aandoeningen van de pleuraholte: Pneumothorax, Hemothorax, Hydrothorax (Pleura-effusie), Chylothorax en Pyothorax (Empyeem).Pneumothorax (klaplong) = lucht in de pleuraholte waardoor de long samenklapt; Hemothorax = bloed in de pleuraholte; Hydrothorax = sereus vocht in de pleuraholte; Chylothorax = melkachtig lymfevocht (chylus door letsel van de ductus thoracicus) in de pleuraholte; Pyothorax / Empyeem (py/o = pus) = etterig exsudaat/pus in de pleuraholte.
4Wat betekenen de cardiale woordstammen cardi/o (coron/o), atri/o, ventricul/o en valv/o (valvul/o), en hoe heten de drie lagen van de hartwand?cardi/o = hart, coron/o = krans/kransslagaders (coronair); atri/o = bovenste hartkamer (boezem/atrium); ventricul/o = onderste hartkamer (kamer/ventrikel); valv/o en valvul/o = hartklep (valvuloplastiek); de drie lagen van binnen naar buiten zijn het Endocard (binnenste endotheelbekleding), het Myocard (middelste hartspierlaag) en het Epicard / Visceraal Pericard (buitenste sereuze laag).
5Wat betekenen de vasculaire woordstammen aort/o, aneurysm/o, varic/o en embol/o?aort/o = aorta (grote lichaamsslagader); aneurysm/o = plaatselijke verwijding of uitstulping van een verzwakte bloedvatwand (aneurysmectomie); varic/o = verwijde, kronkelende ader (spataderen/varices, slokdarmvarices, varicocele); embol/o = een prop of losgeraakte intravasculaire massa die met de bloedstroom wordt meegevoerd en een verderop gelegen vat afsluit (trombo-embolie).
6Wat is het verschil tussen Pancytopenie en Aplastische Anemie?Pancytopenie (pan- = alle + cyt/o = cel + -penie = tekort) is de laboratoriumbevinding van een gelijktijdige daling van alle drie de bloedcellijnen (anemie + leukopenie + trombocytopenie); Aplastische anemie (a- = zonder + -plasie = aanmaak) is het falen van hematopoëtische stamcellen in het beenmerg (celarm, vervet beenmerg) waardoor pancytopenie ontstaat.
7Wat betekenen de hartkleptermen Klepstenose, Klepregurgitatie (Klepinsufficiëntie) en Klepprolaps?Stenose = het onvoldoende openen van een hartklep, wat de voorwaartse bloedstroom belemmert; Regurgitatie / Insufficiëntie = het onvolledig sluiten van een hartklep, waardoor bloed teruglekt; Prolaps = het doorbuigen of terugpuilen van klepbladen in de boezem tijdens de systole (bijv. mitralisklepprolaps).
8Wat betekenen de woordstammen ox/i (ox/o), capn/o, spir/o en coni/o in de longgeneeskunde?ox/i of ox/o = zuurstof (hypoxemie, pulsoximetrie); capn/o = koolstofdioxide (hypercapnie, capnografie); spir/o = ademen (spirometrie); coni/o = stof (pneumoconiose / stoflong = beroepslongziekte veroorzaakt door inademing van mineraal stof zoals steenkool, silica of asbest).
9Wat betekenen de pericardiale termen Pericarditis, Pericardeffusie, Harttamponnade en Pericardiocentese?Pericarditis = ontsteking van het hartzakje (pericard); Pericardeffusie = abnormale vochtophoping in de pericardholte; Harttamponnade = levensbedreigende samendrukking van de hartkamers door pericardvocht onder hoge druk waardoor de diastolische kamervulling wordt belemmerd; Pericardiocentese = het met een naald aanprikken en wegzuigen van vocht uit het hartzakje.
10Onderscheid de klinische symptomen Epistaxis, Hemoptoë, Hematemesis en Melaena.Epistaxis = bloedneus (bloeding uit de neusholte); Hemoptoë (hemoptysis) = ophoesten van helderrood, schuimend bloed uit de onderste luchtwegen; Hematemesis = bloedbraken uit het bovenste maag-darmkanaal (helderrood of koffiedikachtig braaksel); Melaena (melan/o = zwart) = zwarte, teerachtige ontlasting met verteerd bloed uit een hoge gastro-intestinale bloeding.
11Onderscheid Lymfoedeem, Lymfadenopathie en Lymfoom.Lymfoedeem = interstitiële weefselzwelling door obstructie of verstoorde afvoer van lymfevaten (bijv. een dikke arm na okselklierdissectie); Lymfadenopathie = vergroting of aandoening van lymfeklieren; Lymfoom = kwaadaardige nieuwvorming van lymfocyten uitgaande van lymfoïd weefsel (Hodgkin- of non-Hodgkin-lymfoom).
12Wat betekenen de erytrocytenmorfologietermen Normocytair vs. Microcytair vs. Macrocytair, Normochroom vs. Hypochroom, Anisocytose en Poikilocytose?Normocytair / Microcytair / Macrocytair verwijzen naar een normaal, klein of groot celvolume van rode bloedcellen (MCV); Normochroom / Hypochroom (chrom/o = kleur) verwijzen naar een normale of verlaagde hemoglobineconcentratie (MCHC); Anisocytose (anis/o = ongelijk) betekent toegenomen variatie in de GROOTTE van erytrocyten (hoge RDW); Poikilocytose (poikil/o = veelvormig/onregelmatig) betekent afwijkende variatie in de VORM van erytrocyten (bijv. sikkelcellen, schietschijfcellen, fragmentocyten).
13Onderscheid de vormen van Pneumoconiose op basis van hun woordstammen: Anthracose, Silicose en Asbestose, plus Byssinose en Berylliose.Anthracose (anthrac/o = steenkool) = zwarte mijnwerkerslong door kolenstof; Silicose = inademing van kristallijn silicastof/kwartsstof (eierschaalverkalkingen van de hilaire lymfeklieren); Asbestose = inademing van asbestvezels (ijzerhoudende lichaampjes en verkalkte pleuraplaques); Byssinose = inademing van katoen- of textielstof; Berylliose = blootstelling aan beryllium in de luchtvaart- of nucleaire sector.
14Naar welke structuren in het hart verwijzen de woordstammen sept/o, chord/o, papill/o en sin/o?sept/o = tussenschot/septum (atriumseptum of ventrikelseptum); chord/o = peesdraad (chordae tendineae die de AV-kleppen verankeren); papill/o = tepelvormig uitsteeksel (papillairspieren van de hartkamers); sin/o = sinus/knoop (sinusknoop / sinoatriale knoop, sinus coronarius).
15Waarom moet je de klinische context zorgvuldig bekijken bij het interpreteren van de woordstam myel/o?Omdat myel/o TWEE verschillende anatomische betekenissen heeft: 1) Beenmerg (bijv. myelodysplastisch syndroom, multipel myeloom, myelofibrose, myeloïde leukemie) EN 2) Ruggenmerg (bijv. myelopathie, poliomyelitis, syringomyelie, myelogram).
16Wat betekenen de woordstammen sider/o, ferr/o (ferrit/o), chrom/o en bilirubin/o in de hematologie?sider/o (Grieks) en ferr/o (Latijn) = ijzer (sideroblastaire anemie = ijzerbeladen ringsideroblasten; hemosiderose; serumferritine en transferrine); chrom/o = kleur/pigment (hemochromatose = systemische ijzerstapelingsziekte); bilirubin/o = oranjegeel galpigment afkomstig uit de afbraak van heem (hyperbilirubinemie).
17Onderscheid de ademhalingspatronen: Eupneu, Tachypneu, Bradypneu, Apneu, Orthopneu, Platypneu en Trepopneu.Eupneu = normale, onbelemmerde ademhaling; Tachypneu = snelle, oppervlakkige ademhaling; Bradypneu = abnormaal trage ademhaling; Apneu = ademstilstand; Orthopneu (orth/o = rechtop) = kortademigheid bij platliggen die verbetert bij rechtop zitten (klassiek bij linkszijdig hartfalen); Platypneu = kortademigheid in rechtopstaande houding die afneemt bij platliggen (hepatopulmonaal syndroom); Trepopneu = kortademigheid in één specifieke zijligging.
18Wat is het onderscheid tussen Transsudaat, Exsudaat, Oedeem en Anasarca?Transsudaat = eiwitarm, celarm vocht dat uit de bloedvaten wordt geperst door verhoogde hydrostatische druk of verlaagde oncotische druk (bijv. bij decompensatio cordis of levercirrose); Exsudaat = eiwitrijk, celrijk vocht dat weglekt uit verhoogd doorlaatbare, ontstoken bloedvaten (bijv. bij pneumonie of maligniteit); Oedeem = overmatige vochtophoping in de interstitiële weefselruimten; Anasarca = ernstig, gegeneraliseerd massaal lichaamsoedeem.
19Wat betekenen de lymfatische en immunologische woordstammen lymphaden/o, lymphangi/o, splen/o (lien/o) en thym/o?lymphaden/o = lymfeklier (lymfadenopathie = vergrote of zieke lymfeklieren, lymfadenitis = lymfeklierontsteking); lymphangi/o = lymfevat (lymfangitis, lymfangioom); splen/o (Grieks) en lien/o (Latijn) = milt (splenomegalie, splenectomie); thym/o = zwezerik/thymus (thymoom, thymectomie).
20Wat duiden de leukocytaire woordstammen granul/o, neutr/o, eosin/o, bas/o, lymph/o en mon/o (phag/o) aan?granul/o = cytoplasmatische korrels/granula (granulocyten: neutrofielen, eosinofielen, basofielen; agranulocytose); neutr/o = affiniteit voor neutrale kleurstof (neutrofiel); eosin/o = affiniteit voor roze/zure kleurstof eosine (eosinofiel); bas/o = affiniteit voor basische kleurstof (basofiel); lymph/o = lymfe/lymfocyt; mon/o = één enkele grote celkern (monocyt) en phag/o = eten/opnemen (macrofaag).
21Wat betekenen de vasculaire ingrepen Percutane Transluminale Coronaire Angioplastiek (PTCA), Endarteriëctomie en Flebotomie (Venapunctie)?PTCA (dotterbehandeling) = minimaal invasieve katheteringreep via de huid (percutaan) en het vaatlumen (transluminaal) om een vernauwde kransslagader met een ballon of stent op te rekken (angioplastiek); Endarteriëctomie = het chirurgisch verwijderen van atherosclerotische plaque en verdikte intima uit de binnenkant van een slagader (bijv. carotisendarteriëctomie); Flebotomie = het aanprikken of insnijden van een ader om bloed af te nemen.
22Wat betekenen de woordstammen van de onderste luchtwegen trache/o, bronch/o (bronchi/o), bronchiol/o, alveol/o en pulmon/o (pneum/o, pneumon/o)?trache/o = luchtpijp/trachea; bronch/o = bronchus (hoofdtak van de luchtpijp); bronchiol/o = bronchiole (kleine luchtweg zonder kraakbeen); alveol/o = longblaasje/alveolus (luchtzakje voor gaswisseling); pulmon/o (Latijn) en pneum/o / pneumon/o (Grieks) = long of lucht/gas (pulmonologie, pneumonie, pneumothorax).
23Onderscheid Trombose, Embolie en Tromboflebitis.Trombose (thromb/o = stolsel + -ose) is de vorming van een plaatselijk bloedstolsel dat vastzit aan de binnenwand van een bloedvat of hartruimte; Embolie is het losschieten en vastlopen van een prop (bloedstolsel, vet, lucht of vruchtwater) in een verderop gelegen bloedvat; Tromboflebitis is een aderontsteking die gepaard gaat met trombusvorming.
24Onderscheid Leukemie, Leukocytose en Leukopenie.Leukemie (leuk/o + -emie = wit bloed) is een kwaadaardige klonale woekering van bloedvormende voorlopercellen in het beenmerg en het perifere bloed; Leukocytose is een reactieve of neoplastische verhoging van het totale aantal witte bloedcellen (> 11.000/mm³); Leukopenie is een abnormaal laag totaal aantal witte bloedcellen (< 4.000/mm³).
25Onderscheid de beschrijvingen van huidbloedingen: Petechiën, Purpura, Ecchymose en Hematoom.Petechiën = puntvormige (< 2 mm), niet-wegdrukbare huid- of slijmvliesbloedingen, typisch voor trombocytopenie of trombocytopathie; Purpura = middelgrote (2–10 mm) niet-wegdrukbare paarse vlekjes of papels; Ecchymose = grotere (> 1 cm) vlakke onderhuidse bloeduitstorting (blauwe plek); Hematoom = plaatselijke, voelbare driedimensionale ophoping van gestold bloed in het weefsel.
26Onderscheid de vasculaire woordstammen angi/o (vas/o, vascul/o), arteri/o, arteriol/o, phleb/o (ven/o) en venul/o.angi/o, vas/o en vascul/o = bloedvat in het algemeen (angiogram, vasodilatator, vasculitis); arteri/o = slagader/arterie (arteriosclerose); arteriol/o = kleine weerstandsslagader/arteriole; phleb/o (Grieks) en ven/o (Latijn) = ader/vene (flebitis, flebotomie, venapunctie); venul/o = kleine ader/venule.
27Wat betekenen de thoracale woordstammen pleur/o, thorac/o (steth/o, pect/o), phren/o (diaphragmat/o) en mediastin/o?pleur/o = borstvlies/pleura (sereus vlies rond de longen; pleuritis); thorac/o, steth/o en pect/o = borstkas/thorax (thoracocentese, stethoscoop, angina pectoris); phren/o = middenrif/diafragma OF geest (de nervus phrenicus innerveert het middenrif; schizofrenie); mediastin/o = mediastinum (ruimte tussen beide longen).
28Onderscheid Atelectase en Bronchiëctasieën op basis van hun Griekse woordstammen.Atelectase (atel/o = onvolledig/onvolmaakt + -ectase = ontplooiing) betekent samengevallen of luchtledige longblaasjes (onvolledige longontplooiing); Bronchiëctasieën (bronchi/o + -ectase = verwijding) betekent chronische, onomkeerbare verwijding en beschadiging van de bronchuswanden door terugkerende infectie of ontsteking (bijv. bij taaislijmziekte / cystische fibrose).
29Wat betekenen de cardiovasculaire termen Sfygmomanometer, Claudicatio, Palpitatie en Syncope?Sfygmomanometer (sphygm/o = polsslag + man/o = druk + -meter) is een bloeddrukmeter met manchet; Claudicatio (van het Latijnse claudicare = mank lopen, bijv. claudicatio intermittens / etalagebenen) is krampende pijn in de benen bij inspanning die verdwijnt in rust door perifere arteriële ischemie; Palpitatie (hartklopping) is het onaangenaam subjectief waarnemen van de eigen hartslag; Syncope (flauwvallen) is een kortdurend verlies van bewustzijn en houdingstonus door globale cerebrale hypoperfusie.
30Wat betekenen de woordstammen van de bovenste luchtwegen rhin/o (nas/o), sinus/o, pharyng/o, epiglott/o en laryng/o?rhin/o (Grieks) en nas/o (Latijn) = neus (rinoplastiek, neus-maagsonde / nasogastrisch); sinus/o = neusbijholte of holte (sinusitis); pharyng/o = keelholte/farynx; epiglott/o = strotklepje/epiglottis (het kraakbeenklepje dat de stemspleet afsluit tijdens het slikken); laryng/o = strottenhoofd/larynx.
31Wat is het verschil tussen Hemolyse, Hemostase en Homeostase?Hemolyse (hem/o + -lyse) = voortijdige afbraak of openbarsten van rode bloedcellen; Hemostase (hem/o + -stase = stilstand) = bloedstelping via vaatvernauwing, vorming van een trombocytenprop en de stollingscascade; Homeostase (home/o = gelijksoortig + -stase) = het in stand houden van een stabiel intern fysiologisch milieu.
32Wat betekenen de hematologische woordstammen hem/o (hemat/o), erythr/o, leuk/o, thromb/o en reticul/o?hem/o / hemat/o = bloed (hematologie, hematoom); erythr/o = rood (erytrocyt = rode bloedcel); leuk/o = wit (leukocyt = witte bloedcel); thromb/o = stolsel (trombocyt = bloedplaatje); reticul/o = netwerk (reticulocyt = onrijpe kernloze rode bloedcel met een restnetwerk van ribosomaal RNA).