Ortodontide «Ankraj», «Direnç Merkezi (Center of Resistance)» ve «Rotasyon Merkezi» ile Devrilme (Tipping) ve Gövdesel Hareket (Translation) farkı nedir?

Tek köklü bir dişin direnç merkezi kök boyunun alveol kretinden apeksine doğru yaklaşık **$1/3\text{ ile }1/2si** arasındadır. Kuvvet direnç merkezinden geçmezse **moment ($M = F \times d$)** oluşur ve diş devrilir (**Tipping**); kuvvet ile ters yönlü çift kuvvet momenti oranı ($M/F \approx 10/1$) dengelendiğinde rotasyon merkezi sonsuza gider ve **gövdesel hareket (Translation)** gerçekleşir.

Temporomandibular Eklem (TME) iç düzensizliklerinde «Redüksiyonlu Disk Deplasmanı» ile «Redüksiyonsuz Disk Deplasmanı (Kapalı Kilit)» klinik farkı nedir?

**Redüksiyonlu anterior disk deplasmanında**: Ağız açılırken ve kapanırken **resiprokal klik** sesi duyulur, ağız açıklığı normaldir ve çene açılırken önce etkilenen tarafa kayıp sonra düzelir (**deviasyon**). **Redüksiyonsuz disk deplasmanında**: Klik sesi kaybolmuştur, ağız açıklığı kısıtlıdır ($<25\text{–}30\text{ mm}$) ve çene açılırken etkilenen tarafa kalıcı olarak kayar (**defleksiyon**).

Ortodontide «Sefalometrik Analiz» açıları ($SNA$, $SNB$, $ANB$, *Wits*) ve İskeletsel Sınıf I, II, III değerleri nelerdir?

**$SNA$ ($82^\circ \pm 2^\circ$)**: Maksillanın kafa kaidesine göre ön-arka konumu; **$SNB$ ($80^\circ \pm 2^\circ$)**: Mandibulanın kafa kaidesine göre konumu; **$ANB = SNA - SNB$ ($2^\circ \pm 2^\circ$)**: **$0^\circ\text{–}4^\circ$ İskeletsel Sınıf I**, **$>4^\circ$ İskeletsel Sınıf II**, **$<0^\circ$ İskeletsel Sınıf III**'tür.

Pedodontide «Süt Dişlerinde Pulpa Tedavileri» (Formokrezol, Ferrik Sülfat, MTA Amputasyonu) ve Kanal Dolgu Materyalleri nelerdir?

Süt dişi vital amputasyonunda **MTA** ve **Ferrik sülfat (%15.5)** yüksek başarı sağlar. Süt dişi kök kanal tedavisinde daimi diş germine zarar vermemek ve kök rezorpsiyonuyla uyumlu erimek için **rezorbe olabilen patlar** (**Çinko oksit öjenol - ZOE**, **Kalsiyum hidroksit + İyodoform / Vitapex / Metapex**) kullanılır; **Guta-perka kesinlikle kullanılmaz!**

Ağız, Diş ve Çene Cerrahisinde «Bifosfonat / Denosumab İlişkili Çene Osteonekrozu (MRONJ)» tanı kriterleri nelerdir?

1) Mevcut veya geçmiş antirezorptif (Bifosfonatlar, Denosumab) veya anti-anjiyojenik ilaç kullanımı öyküsü, 2) Maksillofasiyal bölgede **8 haftadan uzun süren** ekspoze (açığa çıkmış) veya fistül yoluyla sondalanabilen kemik varlığı, 3) Çenelere radyoterapi uygulanmamış olması ve metastatik hastalık bulunmaması.

Odontojenik enfeksiyonların yayıldığı «Primer ve Sekonder Fasiyal Localar» ile «Ludwig Anjini»nin tuttuğu localar hangileridir?

**Ludwig Anjini** genellikle alt 2. ve 3. büyük azı köklerinin milohyoid çizginin altında yer alması nedeniyle **submandibular, sublingual ve submental** locaların **çift taraflı (bilateral)** selülitidir; dil yükselir ve akut **havayolu obstrüksiyonu** riski taşır.

DUS sınavının soru dağılımı (Temel Bilimler ve Klinik Bilimler) ve branş ağırlıkları nasıldır?

DUS toplam **120 sorudan** oluşur ve **150 dakika** sürer: **40 soru Temel Bilimler** (Anatomi, Fizyoloji, Biyokimya, Mikrobiyoloji, Patoloji, Farmakoloji) ve **80 soru Klinik Bilimler** (Protetik, Restoratif, Cerrahi, Periodontoloji, Ortodonti, Endodonti, Pedodonti, Ağız-Diş-Çene Radyolojisi — her birinden 10'ar soru).

Gömülü alt üçüncü büyük azı (20 yaş dişi) cerrahisinde «Pell & Gregory» ile «Winter» sınıflamaları neye göre yapılır?

**Winter sınıflaması**: Gömülü dişin uzun ekseninin ikinci büyük azının uzun eksenine göre açısına dayanır (**Mesioangular** en sık ve çekimi en kolay olanıdır; **Distoangular** çekimi en zor olanlardan biridir). **Pell & Gregory**: **1, 2, 3** (ramus ile 2. molar arası mesafeye göre) ve **A, B, C** (oklüzal düzleme göre gömülülük derinliği) olarak sınıflandırır.

Restoratif Diş Tedavisinde Adeziv Sistemlerin (4., 5., 6., 7. ve 8./Universal Jenerasyon) basamakları ve altın standart kabul edilen sistemler hangileridir?

**4. Jenerasyon** (3 aşamalı *Etch & Rinse*) **altın standarttır**; **5. Jenerasyon** 2 aşamalı *Etch & Rinse* sistemdir; **6. Jenerasyon** (2 aşamalı *Self-Etch*, özellikle *10-MDP* içeren *Clearfil SE Bond*) dentine bağlanmada **altın standart** kabul edilir; **7. Jenerasyon** tek şişe *All-in-one* sistemdir; **Universal adezivler** ise hem *total-etch*, hem *self-etch* hem de *selektif mine pürüzlendirme* ile kullanılabilir.

Pedodonti ve Dental Travmatolojide «İntrüzyon (Gömülme)» ve «Avülsiyon» yaralanmalarında kök gelişim durumuna göre tedavi yaklaşımı nedir?

Süt dişi intrüzyonunda apeks vestibüle (daimi dişten uzağa) yer değiştirmişse **kendiliğinden sürmesi (re-erüpsiyon)** beklenir, daimi diş germine doğruysa çekilir. Açık apeksli (immatür) daimi diş intrüzyonunda ($ 3\text{ mm}$) ise ortodontik veya cerrahi repozisyon + kanal tedavisi yapılır.

Çocuklarda «Yer Tutucu (Space Maintainer)» endikasyonlarında Band-Loop, Distal Shoe, Nance, Transpalatal Ark ve Lingual Ark ne zaman kullanılır?

Tek taraflı tek süt azı kaybında **Band ve Loop**; daimi 1. büyük azı **henüz sürmeden** süt 2. azı kaybedilmişse sürmeye rehberlik için **Distal Shoe** (konjenital kalp hastalığında kontrendikedir); çift taraflı çoklu süt dişi kaybında ve daimi kesiciler sürmüşse alt çenede **Lingual Ark**, üst çenede **Nance apareyi** veya **Transpalatal Ark (TPA)** kullanılır.

Greft iyileşmesinde «Serbest Diş Eti Grefti (SDG)» ile «Bağ Dokusu Grefti (BDG)» arasındaki amaç ve beslenme farkı nedir?

**Serbest Diş Eti Grefti (SDG)** esas olarak **yapışık/keratinize diş eti genişliğini** artırmak için kullanılır (ilk 24–48 saat **plazmatik sirkülasyon/difüzyon** ile beslenir). **Subepitelyal Bağ Dokusu Grefti (BDG)** ise hem periost hem de üstteki flep tarafından çift yönlü beslendiği için **kök yüzeyi örtülmesinde (Miller Sınıf I ve II çekilmelerde) altın standarttır**.

Kompozit rezinlerde organik matriks monomerleri (Bis-GMA, UDMA, TEGDMA) ve Cam İyonomer Simanların (CİS) diş dokularına bağlanma mekanizması nedir?

**Bis-GMA** yüksek molekül ağırlıklı ve viskoz olduğu için akışkanlığı artırmak amacıyla seyreltici olarak **TEGDMA** eklenir (ancak TEGDMA polimerizasyon büzülmesini ve su emilimini artırır). **Cam İyonomer Simanlar** ise polialkenoik asidin karboksil ($\text{-COOH}$) grupları ile hidroksiapatitin kalsiyum ($Ca^{2+}$) iyonları arasında **kimyasal (iyonik) şelasyon** yoluyla bağlanır ve florür salıp tekrar şarj olabilir.

Çiğneme kasları (M. masseter, M. temporalis, M. pterygoideus medialis ve lateralis) görevleri ve ağzı açan tek ana çiğneme kası hangisidir?

*M. masseter*, *M. temporalis* (arka lifleri retrüzyon yapar) ve *M. pterygoideus medialis* çeneyi **kapatır (elevasyon)**. **Çeneyi açan (depresyon ve protrüzyon yapan)** ve eklem diski/kondil boynuna tutunan tek ana çiğneme kası ise ***M. pterygoideus lateralis***'tir (çift taraflı kasıldığında ağzı açar, tek taraflı kasıldığında çeneyi karşı tarafa kaydırır).

Üst çene darlığında uygulanan «Hızlı Üst Çene Genişletmesi (RME / Hyrax / Haas)» mekanizması ve yan etkileri nelerdir?

*Sutura palatina mediana* kapanmadan önce günde 2 çeyrek tur ($0.5\text{ mm}$) vida açılarak ağır kuvvetlerle ($4\text{–}10\text{ kg}$) suturda ayrılma sağlanır. Klinik olarak üst orta kesiciler arasında **büyük bir diastema** açılır (transseptal liflerle sonradan kendiliğinden kapanır), maksilla **aşağı ve öne**, mandibula ise **aşağı ve geriye** rotasyon yapar (dik yön boyutu artar).

Ağız ve Çene Radyolojisinde Sistemik Hastalıklarda görülen klasik radyografik bulgular (Buzlu Cam, Atılmış Pamuk, Güneş Işını, Soğan Zarı, Yüzen Dişler) hangi hastalıklarla eşleşir?

**Buzlu cam (Ground-glass)**: Fibröz displazi ve Hiperparatiroidizm (*Lamina dura* kaybı ile birlikte); **Atılmış pamuk (Cotton-wool)**: Paget hastalığı (hipersementoz ile); **Güneş ışını (Sunburst)**: Osteosarkom; **Soğan zarı (Onion-skin)**: Ewing sarkomu ve Garré osteomyeliti; **Havada yüzen dişler**: Langerhans Hücreli Histiyositoz; **Saç fırçası (Hair-on-end)**: Talasemi/Orak hücreli anemi.

Endodontik yıkama (irrigasyon) solüsyonları: $\text{NaOCl}$ (Sodyum Hipoklorit), $\text{EDTA}$ ve $\text{CHX}$ (Klorheksidin) arasındaki etkileşim ve görev dağılımı nasıldır?

**$\text{NaOCl}$ (%0.5–5.25)**: Organik doku çözücü ve geniş spektrumlu antimikrobiyaldir (smear tabakasının organik kısmını çözer). **$\text{EDTA}$ (%17)**: Kalsiyum şelatörüdür, smear tabakasının **inorganik** kısmını uzaklaştırır. **$\text{CHX}$ (%2)**: *Substantivite* özelliği vardır ve *E. faecalis*'e etkilidir ancak **organik doku çözemez**; $\text{NaOCl}$ ile $\text{CHX}$ karıştırıldığında kanserojen turuncu-kahverengi **parakloroanilin (PCA)** çökeltisi oluşur!

Protetik Diş Tedavisinde «Ante Kanunu», «Ferrule Etkisi» ve Sabit Protezlerde «Kron/Kök Oranı» kriterleri nelerdir?

**Ante Kanunu**: Destek dişlerin kök yüzey alanları toplamı, eksik dişlerin kök yüzey alanları toplamına eşit veya büyük olmalıdır. **Ferrule Etkisi**: Post-kor yapılan dişlerde kırılma direncini artırmak için kuron kenarının dişeti üstünde en az **1.5–2 mm** sağlam dentin duvarını sarmasıdır. Sabit protez için **ideal kron/kök oranı 2/3**, kabul edilebilir **minimum oran ise 1/1**'dir.

Oral Mukoza hastalıklarında «Oral Liken Planus», «Pemfigus Vulgaris» ve «Müköz Membran Pemfigoidi» arasındaki immünopatolojik ve klinik farklar nelerdir?

**Oral Liken Planus**: Bazal tabaka dejenerasyonu, testere dişi *rete peg*'ler, *Civatte cisimcikleri* ve beyaz *Wickham çizgileri*. **Pemfigus Vulgaris**: **Desmoglein-3**'e karşı otoantikorlar sonucu **intraepitelyal (akantolitik / suprabazal)** bül oluşumu, *Tzanck hücreleri*, pozitif *Nikolsky* ve balık ağı görünümünde IgG birikimi. **Müköz Membran Pemfigoidi**: **Hemidesmozomlara (BP180)** karşı otoantikorlarla **subepitelyal** bül oluşumu ve bazal membranda lineer birikim.

Endodontide Pulpa canlılık (vitalite) ve duyarlılık testlerinden en güvenilir olanı hangisidir ve «Lingual/Palatinal giriş kavitesi» hangi durumlarda değişir?

Pulpa kan akımını doğrudan ölçtüğü için en doğru vitalite testleri **Lazer Doppler Flowmetri** ve **Pulse Oksimetre**'dir (soğuk testi ve EPT ise sinirsel duyarlılığı ölçer). Alt kesicilerde **2. kanal (lingual kanal)** genellikle **labial/insizal** uzantı yapılmadığında gözden kaçar; üst birinci büyük azıda ise 4. kanal (**MB2**) mesiobukkal ile palatinal kanal çizgisinin mesialinde yer alır.

Diş sürme kronolojisinde Süt ve Daimi Dişlerin sürme sırası ile «Çirkin Ördek Yavrusu (Ugly Duckling / Broadbent)» evresi nedir?

**Süt dişleri**: $A - B - D - C - E$ (ilk olarak alt orta kesici ~6. ayda sürer). **Daimi dişler**: Alt çenede $6 - 1 - 2 - 3 - 4 - 5 - 7$, üst çenede $6 - 1 - 2 - 4 - 5 - 3 - 7$. **Ugly Duckling evresi (8–11 yaş)**: Üst daimi kaninler sürerken üst kesici köklerini sıkıştırıp kronlarında **distale eğilme ve orta hatta fizyolojik diastema** oluşturmasıdır; kaninler sürünce kendiliğinden kapanır, **tedavi edilmez!**

Periodontolojide Socransky'nin Mikrobiyal Komplekslerinde «Kırmızı Kompleks» ve «Turuncu Kompleks» bakterileri ile Lokalize Agresif (Evre III/IV Derece C) Periodontitis etkeni hangisidir?

**Kırmızı Kompleks** (sondalamada kanama ve cep derinliğiyle en güçlü ilişkili): ***Porphyromonas gingivalis*, *Tannerella forsythia* ve *Treponema denticola***. Genç bireylerde kesici-birinci büyük azı tutulumlu agresif periodontitisin anahtar patojeni ise lökotoksin üreten ***Aggregatibacter actinomycetemcomitans* (*A.a* serotip b)**'dir.

Periodontal cerrahide «Suprakrestal Doku Ataşımanı (Biyolojik Genişlik)» ölçüsü ne kadardır ve ihlal edilirse ne olur?

Gargiulio'ya göre ortalama biyolojik genişlik **2.04 mm**'dir (**Epitel ataşımanı: 0.97 mm + Bağ dokusu ataşımanı: 1.07 mm**; sulkus derinliği 0.69 mm hariç). Restorasyon sınırı bu mesafeyi ihlal ederse kronik diş eti enflamasyonu, ataşıman kaybı ve kemik rezorpsiyonu gelişir; kron boyu uzatmada kuron kenarı ile alveol kemiği tepesi arasında en az **3 mm** mesafe bırakılmalıdır.

Vital pulpa tedavileri (Direkt Kuafaj, Parsiyel Pulpotomi) ile Apeksifikasyon ve Rejeneratif Endodontide kullanılan biyoseramik materyallerin (MTA, Biodentine) özellikleri nelerdir?

**MTA (Mineral Trioksit Agregat)** ve **Biodentine** yüksek biyouyumluluk, sızdırmazlık ve bazik $\text{pH}$ ($\approx 12.5$) ile sert doku (dentin köprüsü) oluşumunu uyarır; MTA uzun sertleşme süresi ve Bizmut oksit nedeniyle dişlerde **renklenme** yapabilirken, Biodentine zirkonyum oksit içerir, hızlı sertleşir (**12 dk**) ve renklenme yapmaz.

Tükürük bezi tümörlerinden En Sık Görülen Benign ve Malign Tümörler ile «Perinöral İnvazyon (İsviçre Peyniri Paterni)» yapan tümör hangisidir?

Hem majör (parotis) hem minör (damak) bezlerde en sık benign tümör **Pleomorfik Adenom**'dur (**Warthin tümörü** ise 2. sıklıktadır, parotiste bilateral olabilir ve **sigara** ile güçlü ilişkilidir). En sık malign tümör **Mukoepidermoid Karsinom**; sık **perinöral invazyon** ve ağrı yapan ise **Adenoid Kistik Karsinom**'dur.

DUS Temel Bilimler (Baş-Boyun Anatomisi): Trigeminal sinirin ($CN\;V$) dalları ($V_1, V_2, V_3$) ve Fasiyal sinirin ($CN\;VII$) kafatasını terk ettiği foramenler hangileridir?

**$V_1$ (N. ophthalmicus)**: *Fissura orbitalis superior*; **$V_2$ (N. maxillaris)**: ***Foramen rotundum***; **$V_3$ (N. mandibularis — motor lif içeren tek dal, çiğneme kaslarını uyarır)**: ***Foramen ovale***; **N. facialis ($CN\;VII$ — mimik kaslarını uyarır)**: ***Foramen stylomastoideum*** (*Chorda tympani* ise *fissura petrotympanica / Glaser yarığı*ndan geçer).

Hareketli Bölümlü Protezlerde (HBP) Kennedy Sınıflaması ve «Applegate Kuralları» ile İndirekt Tutucuların görevi nedir?

**Sınıf I**: Çift taraflı serbest sonlu; **Sınıf II**: Tek taraflı serbest sonlu; **Sınıf III**: Diş destekli boşluk; **Sınıf IV**: Orta hattı geçen tek ön boşluk (modifikasyonu olamaz). Serbest sonlu (Sınıf I ve II) protezlerde kaidenin dokudan uzaklaşmasını önlemek için **fulkrum (dönme) ekseninin önüne ve ona en uzak dik mesafeye** **indirekt tutucu (tırnak)** yerleştirilir.

Ortodontide Büyüme ve Gelişimde «El-Bilek Radyografisi» ve «Servikal Vertebra Maturasyon (CVM)» evrelerine göre Fonksiyonel Çene Ortopedisi ve Üst Çene İlerletme zamanlaması nedir?

**Maksiller gerilikte (Sınıf III — Yüz Maskesi / Face Mask)** sutural yanıt için en ideal dönem **erken karma dişlenme (8–10 yaş, büyüme atılımı öncesi)**'dir. **Mandibular gerilikte (Sınıf II — Monoblok/Aktivator/Twin-block)** ise mandibula kondiler kıkırdakla büyüdüğü için en ideal dönem **pubertal büyüme atılımı zirvesi (Peak — $MP3_{cap}$, $S$ sesamoid kemiğin görünmesi, CVM CS3-CS4)**'dür.

Dental seramiklerin sınıflandırılmasında «Feldspatik, Lösit, Lityum Disilikat ve Zirkonya» materyallerinin asitlenebilirliği (HF asit) ve simantasyonu nasıldır?

**Cam içeren seramikler** (Feldspatik, Lösit ve Lityum Disilikat / *e.max*) **hidroflorik asit (HF %5–9.5)** ile pürüzlendirilip **silan** uygulanarak adeziv rezin simanla yapıştırılır. **Polikristalin seramikler** (**Zirkonya** ve Alümina) cam faz içermediği için **HF asitle pürüzlendirilemez**; kumlama ($Al_2O_3$) ve **10-MDP** içeren primer/simanlarla bağlanır.

İlaç kullanımına bağlı Diş Eti Büyümesi (Gingival Overgrowth) yapan 3 temel ilaç grubu ve mekanizması nedir?

1) **Antikonvülzanlar**: **Fenitoin** (%50 ile en sık), 2) **İmmünsüpresifler**: **Siklosporin A**, 3) **Kalsiyum Kanal Blokerleri**: **Nifedipin, Verapamil, Diltiazem, Amlodipin**. Hücre içi $Ca^{2+}$ akışını ve matriks metalloproteinaz (MMP)/kollajenaz aktivitesini baskılayarak bağ dokusu birikimine yol açarlar.

Tam protezlerde «Fonetik Testler» (F/V ve S sesleri) ile «Christensen Fenomeni» ve «Hanau'nun Beşlisi» neyi ifade eder?

**F ve V seslerinde** üst kesicilerin kesici kenarı alt dudağın ıslak-kuru sınırına değmelidir; **S sesinde** alt ve üst kesiciler arasında **1–1.5 mm** konuşma aralığı (*closest speaking space*) kalmalıdır. **Hanau'nun balanslı oklüzyon beşlisi**: Kondil yolu eğimi (hastaya bağlı tek sabit faktör), kesici yolu eğimi, oklüzal düzlem eğimi, tüberkül yüksekliği ve Spee eğrisi (**Thielemann formülü**: $K \cdot İ / (O \cdot C \cdot S)$).

Oral Patolojide «Ameloblastoma», «Odontojenik Keratokist (OKC)», «Adenomatoid Odontojenik Tümör (AOT)» ve «Pindborg Tümörü (CEOT)» ayırıcı özellikleri nelerdir?

**Ameloblastoma**: Mandibula posteriorda sabun köpüğü/bal peteği görünümü, *ters polarizasyon (Vickers-Gorlin)*; **OKC**: Ön-arka yönde medüller büyüme, parakeratinize oluklu epitel, **Gorlin-Goltz sendromu** ile ilişkili; **AOT**: Genç kızlarda **maksilla kanin** bölgesinde («2/3 tümörü»); **Pindborg (CEOT)**: *Liesegang halkaları* ve amiloid birikimi.

DUS (Diş Hekimliğinde Uzmanlık Sınavı) Temel ve Klinik Bilimler: Oral Patoloji, Periodontoloji, Endodonti, Protetik Diş Tedavisi, Ağız-Diş-Çene Cerrahisi ve Ortodonti

ÖSYM DUS sınavı için yüksek verimli klinik ve temel diş hekimliği bilgileri: Restoratif Diş Tedavisi, Endodonti, Periodontoloji, Protetik Diş Tedavisi, Ağız-Diş-Çene Cerrahisi, Oral Patoloji/Radyoloji, Pedodonti ve Ortodonti.

Level: advanced
Languages: tr → tr
Cards: 32
Markdown: DUS (Diş Hekimliğinde Uzmanlık Sınavı) Temel ve Klinik Bilimler: Oral Patoloji, Periodontoloji, Endodonti, Protetik Diş Tedavisi, Ağız-Diş-Çene Cerrahisi ve Ortodonti (.md)

Flashcards (32)

#	Front (Term / Question)	Back (Definition / Answer)
1	Ortodontide «Ankraj», «Direnç Merkezi (Center of Resistance)» ve «Rotasyon Merkezi» ile Devrilme (Tipping) ve Gövdesel Hareket (Translation) farkı nedir?	Tek köklü bir dişin direnç merkezi kök boyunun alveol kretinden apeksine doğru yaklaşık $1/3\text{ ile }1/2#39;si arasındadır. Kuvvet direnç merkezinden geçmezse moment ($M = F \times d$) oluşur ve diş devrilir (Tipping); kuvvet ile ters yönlü çift kuvvet momenti oranı ($M/F \approx 10/1$) dengelendiğinde rotasyon merkezi sonsuza gider ve gövdesel hareket (Translation) gerçekleşir.
2	Temporomandibular Eklem (TME) iç düzensizliklerinde «Redüksiyonlu Disk Deplasmanı» ile «Redüksiyonsuz Disk Deplasmanı (Kapalı Kilit)» klinik farkı nedir?	Redüksiyonlu anterior disk deplasmanında: Ağız açılırken ve kapanırken resiprokal klik sesi duyulur, ağız açıklığı normaldir ve çene açılırken önce etkilenen tarafa kayıp sonra düzelir (deviasyon). Redüksiyonsuz disk deplasmanında: Klik sesi kaybolmuştur, ağız açıklığı kısıtlıdır (lt;25\text{–}30\text{ mm}$) ve çene açılırken etkilenen tarafa kalıcı olarak kayar (defleksiyon).
3	Ortodontide «Sefalometrik Analiz» açıları ($SNA$, $SNB$, $ANB$, Wits) ve İskeletsel Sınıf I, II, III değerleri nelerdir?	$SNA$ ($82^\circ \pm 2^\circ$): Maksillanın kafa kaidesine göre ön-arka konumu; $SNB$ ($80^\circ \pm 2^\circ$): Mandibulanın kafa kaidesine göre konumu; $ANB = SNA - SNB$ ($2^\circ \pm 2^\circ$): $0^\circ\text{–}4^\circ$ İskeletsel Sınıf I, gt;4^\circ$ İskeletsel Sınıf II, lt;0^\circ$ İskeletsel Sınıf III'tür.
4	Pedodontide «Süt Dişlerinde Pulpa Tedavileri» (Formokrezol, Ferrik Sülfat, MTA Amputasyonu) ve Kanal Dolgu Materyalleri nelerdir?	Süt dişi vital amputasyonunda MTA ve Ferrik sülfat (%15.5) yüksek başarı sağlar. Süt dişi kök kanal tedavisinde daimi diş germine zarar vermemek ve kök rezorpsiyonuyla uyumlu erimek için rezorbe olabilen patlar (Çinko oksit öjenol - ZOE, Kalsiyum hidroksit + İyodoform / Vitapex / Metapex) kullanılır; Guta-perka kesinlikle kullanılmaz!
5	Ağız, Diş ve Çene Cerrahisinde «Bifosfonat / Denosumab İlişkili Çene Osteonekrozu (MRONJ)» tanı kriterleri nelerdir?	1) Mevcut veya geçmiş antirezorptif (Bifosfonatlar, Denosumab) veya anti-anjiyojenik ilaç kullanımı öyküsü, 2) Maksillofasiyal bölgede 8 haftadan uzun süren ekspoze (açığa çıkmış) veya fistül yoluyla sondalanabilen kemik varlığı, 3) Çenelere radyoterapi uygulanmamış olması ve metastatik hastalık bulunmaması.
6	Odontojenik enfeksiyonların yayıldığı «Primer ve Sekonder Fasiyal Localar» ile «Ludwig Anjini»nin tuttuğu localar hangileridir?	Ludwig Anjini genellikle alt 2. ve 3. büyük azı köklerinin milohyoid çizginin altında yer alması nedeniyle submandibular, sublingual ve submental locaların çift taraflı (bilateral) selülitidir; dil yükselir ve akut havayolu obstrüksiyonu riski taşır.
7	DUS sınavının soru dağılımı (Temel Bilimler ve Klinik Bilimler) ve branş ağırlıkları nasıldır?	DUS toplam 120 sorudan oluşur ve 150 dakika sürer: 40 soru Temel Bilimler (Anatomi, Fizyoloji, Biyokimya, Mikrobiyoloji, Patoloji, Farmakoloji) ve 80 soru Klinik Bilimler (Protetik, Restoratif, Cerrahi, Periodontoloji, Ortodonti, Endodonti, Pedodonti, Ağız-Diş-Çene Radyolojisi — her birinden 10'ar soru).
8	Gömülü alt üçüncü büyük azı (20 yaş dişi) cerrahisinde «Pell & Gregory» ile «Winter» sınıflamaları neye göre yapılır?	Winter sınıflaması: Gömülü dişin uzun ekseninin ikinci büyük azının uzun eksenine göre açısına dayanır (Mesioangular en sık ve çekimi en kolay olanıdır; Distoangular çekimi en zor olanlardan biridir). Pell & Gregory: 1, 2, 3 (ramus ile 2. molar arası mesafeye göre) ve A, B, C (oklüzal düzleme göre gömülülük derinliği) olarak sınıflandırır.
9	Restoratif Diş Tedavisinde Adeziv Sistemlerin (4., 5., 6., 7. ve 8./Universal Jenerasyon) basamakları ve altın standart kabul edilen sistemler hangileridir?	4. Jenerasyon (3 aşamalı Etch & Rinse) altın standarttır; 5. Jenerasyon 2 aşamalı Etch & Rinse sistemdir; 6. Jenerasyon (2 aşamalı Self-Etch, özellikle 10-MDP içeren Clearfil SE Bond) dentine bağlanmada altın standart kabul edilir; 7. Jenerasyon tek şişe All-in-one sistemdir; Universal adezivler ise hem total-etch, hem self-etch hem de selektif mine pürüzlendirme ile kullanılabilir.
10	Pedodonti ve Dental Travmatolojide «İntrüzyon (Gömülme)» ve «Avülsiyon» yaralanmalarında kök gelişim durumuna göre tedavi yaklaşımı nedir?	Süt dişi intrüzyonunda apeks vestibüle (daimi dişten uzağa) yer değiştirmişse kendiliğinden sürmesi (re-erüpsiyon) beklenir, daimi diş germine doğruysa çekilir. Açık apeksli (immatür) daimi diş intrüzyonunda (lt;7\text{ mm}$) spontan re-erüpsiyon beklenir; kapalı apeksli daimi dişte (gt;3\text{ mm}$) ise ortodontik veya cerrahi repozisyon + kanal tedavisi yapılır.
11	Çocuklarda «Yer Tutucu (Space Maintainer)» endikasyonlarında Band-Loop, Distal Shoe, Nance, Transpalatal Ark ve Lingual Ark ne zaman kullanılır?	Tek taraflı tek süt azı kaybında Band ve Loop; daimi 1. büyük azı henüz sürmeden süt 2. azı kaybedilmişse sürmeye rehberlik için Distal Shoe (konjenital kalp hastalığında kontrendikedir); çift taraflı çoklu süt dişi kaybında ve daimi kesiciler sürmüşse alt çenede Lingual Ark, üst çenede Nance apareyi veya Transpalatal Ark (TPA) kullanılır.
12	Greft iyileşmesinde «Serbest Diş Eti Grefti (SDG)» ile «Bağ Dokusu Grefti (BDG)» arasındaki amaç ve beslenme farkı nedir?	Serbest Diş Eti Grefti (SDG) esas olarak yapışık/keratinize diş eti genişliğini artırmak için kullanılır (ilk 24–48 saat plazmatik sirkülasyon/difüzyon ile beslenir). Subepitelyal Bağ Dokusu Grefti (BDG) ise hem periost hem de üstteki flep tarafından çift yönlü beslendiği için kök yüzeyi örtülmesinde (Miller Sınıf I ve II çekilmelerde) altın standarttır.
13	Kompozit rezinlerde organik matriks monomerleri (Bis-GMA, UDMA, TEGDMA) ve Cam İyonomer Simanların (CİS) diş dokularına bağlanma mekanizması nedir?	Bis-GMA yüksek molekül ağırlıklı ve viskoz olduğu için akışkanlığı artırmak amacıyla seyreltici olarak TEGDMA eklenir (ancak TEGDMA polimerizasyon büzülmesini ve su emilimini artırır). Cam İyonomer Simanlar ise polialkenoik asidin karboksil ($\text{-COOH}$) grupları ile hidroksiapatitin kalsiyum ($Ca^{2+}$) iyonları arasında kimyasal (iyonik) şelasyon yoluyla bağlanır ve florür salıp tekrar şarj olabilir.
14	Çiğneme kasları (M. masseter, M. temporalis, M. pterygoideus medialis ve lateralis) görevleri ve ağzı açan tek ana çiğneme kası hangisidir?	M. masseter, M. temporalis (arka lifleri retrüzyon yapar) ve M. pterygoideus medialis çeneyi kapatır (elevasyon). Çeneyi açan (depresyon ve protrüzyon yapan) ve eklem diski/kondil boynuna tutunan tek ana çiğneme kası ise *M. pterygoideus lateralis*'tir (çift taraflı kasıldığında ağzı açar, tek taraflı kasıldığında çeneyi karşı tarafa kaydırır).
15	Üst çene darlığında uygulanan «Hızlı Üst Çene Genişletmesi (RME / Hyrax / Haas)» mekanizması ve yan etkileri nelerdir?	Sutura palatina mediana kapanmadan önce günde 2 çeyrek tur ($0.5\text{ mm}$) vida açılarak ağır kuvvetlerle ($4\text{–}10\text{ kg}$) suturda ayrılma sağlanır. Klinik olarak üst orta kesiciler arasında büyük bir diastema açılır (transseptal liflerle sonradan kendiliğinden kapanır), maksilla aşağı ve öne, mandibula ise aşağı ve geriye rotasyon yapar (dik yön boyutu artar).
16	Ağız ve Çene Radyolojisinde Sistemik Hastalıklarda görülen klasik radyografik bulgular (Buzlu Cam, Atılmış Pamuk, Güneş Işını, Soğan Zarı, Yüzen Dişler) hangi hastalıklarla eşleşir?	Buzlu cam (Ground-glass): Fibröz displazi ve Hiperparatiroidizm (Lamina dura kaybı ile birlikte); Atılmış pamuk (Cotton-wool): Paget hastalığı (hipersementoz ile); Güneş ışını (Sunburst): Osteosarkom; Soğan zarı (Onion-skin): Ewing sarkomu ve Garré osteomyeliti; Havada yüzen dişler: Langerhans Hücreli Histiyositoz; Saç fırçası (Hair-on-end): Talasemi/Orak hücreli anemi.
17	Endodontik yıkama (irrigasyon) solüsyonları: $\text{NaOCl}$ (Sodyum Hipoklorit), $\text{EDTA}$ ve $\text{CHX}$ (Klorheksidin) arasındaki etkileşim ve görev dağılımı nasıldır?	$\text{NaOCl}$ (%0.5–5.25): Organik doku çözücü ve geniş spektrumlu antimikrobiyaldir (smear tabakasının organik kısmını çözer). $\text{EDTA}$ (%17): Kalsiyum şelatörüdür, smear tabakasının inorganik kısmını uzaklaştırır. $\text{CHX}$ (%2): Substantivite özelliği vardır ve E. faecalis'e etkilidir ancak organik doku çözemez; $\text{NaOCl}$ ile $\text{CHX}$ karıştırıldığında kanserojen turuncu-kahverengi parakloroanilin (PCA) çökeltisi oluşur!
18	Protetik Diş Tedavisinde «Ante Kanunu», «Ferrule Etkisi» ve Sabit Protezlerde «Kron/Kök Oranı» kriterleri nelerdir?	Ante Kanunu: Destek dişlerin kök yüzey alanları toplamı, eksik dişlerin kök yüzey alanları toplamına eşit veya büyük olmalıdır. Ferrule Etkisi: Post-kor yapılan dişlerde kırılma direncini artırmak için kuron kenarının dişeti üstünde en az 1.5–2 mm sağlam dentin duvarını sarmasıdır. Sabit protez için ideal kron/kök oranı 2/3, kabul edilebilir minimum oran ise 1/1'dir.
19	Oral Mukoza hastalıklarında «Oral Liken Planus», «Pemfigus Vulgaris» ve «Müköz Membran Pemfigoidi» arasındaki immünopatolojik ve klinik farklar nelerdir?	Oral Liken Planus: Bazal tabaka dejenerasyonu, testere dişi rete peg'ler, Civatte cisimcikleri ve beyaz Wickham çizgileri. Pemfigus Vulgaris: Desmoglein-3'e karşı otoantikorlar sonucu intraepitelyal (akantolitik / suprabazal) bül oluşumu, Tzanck hücreleri, pozitif Nikolsky ve balık ağı görünümünde IgG birikimi. Müköz Membran Pemfigoidi: Hemidesmozomlara (BP180) karşı otoantikorlarla subepitelyal bül oluşumu ve bazal membranda lineer birikim.
20	Endodontide Pulpa canlılık (vitalite) ve duyarlılık testlerinden en güvenilir olanı hangisidir ve «Lingual/Palatinal giriş kavitesi» hangi durumlarda değişir?	Pulpa kan akımını doğrudan ölçtüğü için en doğru vitalite testleri Lazer Doppler Flowmetri ve Pulse Oksimetre'dir (soğuk testi ve EPT ise sinirsel duyarlılığı ölçer). Alt kesicilerde 2. kanal (lingual kanal) genellikle labial/insizal uzantı yapılmadığında gözden kaçar; üst birinci büyük azıda ise 4. kanal (MB2) mesiobukkal ile palatinal kanal çizgisinin mesialinde yer alır.
21	Diş sürme kronolojisinde Süt ve Daimi Dişlerin sürme sırası ile «Çirkin Ördek Yavrusu (Ugly Duckling / Broadbent)» evresi nedir?	Süt dişleri: $A - B - D - C - E$ (ilk olarak alt orta kesici ~6. ayda sürer). Daimi dişler: Alt çenede $6 - 1 - 2 - 3 - 4 - 5 - 7$, üst çenede $6 - 1 - 2 - 4 - 5 - 3 - 7$. Ugly Duckling evresi (8–11 yaş): Üst daimi kaninler sürerken üst kesici köklerini sıkıştırıp kronlarında distale eğilme ve orta hatta fizyolojik diastema oluşturmasıdır; kaninler sürünce kendiliğinden kapanır, tedavi edilmez!
22	Periodontolojide Socransky'nin Mikrobiyal Komplekslerinde «Kırmızı Kompleks» ve «Turuncu Kompleks» bakterileri ile Lokalize Agresif (Evre III/IV Derece C) Periodontitis etkeni hangisidir?	Kırmızı Kompleks (sondalamada kanama ve cep derinliğiyle en güçlü ilişkili): **Porphyromonas gingivalis, Tannerella forsythia ve Treponema denticola. Genç bireylerde kesici-birinci büyük azı tutulumlu agresif periodontitisin anahtar patojeni ise lökotoksin üreten Aggregatibacter actinomycetemcomitans (A.a serotip b)**'dir.
23	Periodontal cerrahide «Suprakrestal Doku Ataşımanı (Biyolojik Genişlik)» ölçüsü ne kadardır ve ihlal edilirse ne olur?	Gargiulio'ya göre ortalama biyolojik genişlik 2.04 mm'dir (Epitel ataşımanı: 0.97 mm + Bağ dokusu ataşımanı: 1.07 mm; sulkus derinliği 0.69 mm hariç). Restorasyon sınırı bu mesafeyi ihlal ederse kronik diş eti enflamasyonu, ataşıman kaybı ve kemik rezorpsiyonu gelişir; kron boyu uzatmada kuron kenarı ile alveol kemiği tepesi arasında en az 3 mm mesafe bırakılmalıdır.
24	Vital pulpa tedavileri (Direkt Kuafaj, Parsiyel Pulpotomi) ile Apeksifikasyon ve Rejeneratif Endodontide kullanılan biyoseramik materyallerin (MTA, Biodentine) özellikleri nelerdir?	MTA (Mineral Trioksit Agregat) ve Biodentine yüksek biyouyumluluk, sızdırmazlık ve bazik $\text{pH}$ ($\approx 12.5$) ile sert doku (dentin köprüsü) oluşumunu uyarır; MTA uzun sertleşme süresi ve Bizmut oksit nedeniyle dişlerde renklenme yapabilirken, Biodentine zirkonyum oksit içerir, hızlı sertleşir (12 dk) ve renklenme yapmaz.
25	Tükürük bezi tümörlerinden En Sık Görülen Benign ve Malign Tümörler ile «Perinöral İnvazyon (İsviçre Peyniri Paterni)» yapan tümör hangisidir?	Hem majör (parotis) hem minör (damak) bezlerde en sık benign tümör Pleomorfik Adenom'dur (Warthin tümörü ise 2. sıklıktadır, parotiste bilateral olabilir ve sigara ile güçlü ilişkilidir). En sık malign tümör Mukoepidermoid Karsinom; sık perinöral invazyon ve ağrı yapan ise Adenoid Kistik Karsinom'dur.
26	DUS Temel Bilimler (Baş-Boyun Anatomisi): Trigeminal sinirin ($CN\;V$) dalları ($V_1, V_2, V_3$) ve Fasiyal sinirin ($CN\;VII$) kafatasını terk ettiği foramenler hangileridir?	$V_1$ (N. ophthalmicus): Fissura orbitalis superior; $V_2$ (N. maxillaris): *Foramen rotundum; $V_3$ (N. mandibularis — motor lif içeren tek dal, çiğneme kaslarını uyarır): Foramen ovale; N. facialis ($CN\;VII$ — mimik kaslarını uyarır): Foramen stylomastoideum* (Chorda tympani ise fissura petrotympanica / Glaser yarığından geçer).
27	Hareketli Bölümlü Protezlerde (HBP) Kennedy Sınıflaması ve «Applegate Kuralları» ile İndirekt Tutucuların görevi nedir?	Sınıf I: Çift taraflı serbest sonlu; Sınıf II: Tek taraflı serbest sonlu; Sınıf III: Diş destekli boşluk; Sınıf IV: Orta hattı geçen tek ön boşluk (modifikasyonu olamaz). Serbest sonlu (Sınıf I ve II) protezlerde kaidenin dokudan uzaklaşmasını önlemek için fulkrum (dönme) ekseninin önüne ve ona en uzak dik mesafeye indirekt tutucu (tırnak) yerleştirilir.
28	Ortodontide Büyüme ve Gelişimde «El-Bilek Radyografisi» ve «Servikal Vertebra Maturasyon (CVM)» evrelerine göre Fonksiyonel Çene Ortopedisi ve Üst Çene İlerletme zamanlaması nedir?	Maksiller gerilikte (Sınıf III — Yüz Maskesi / Face Mask) sutural yanıt için en ideal dönem erken karma dişlenme (8–10 yaş, büyüme atılımı öncesi)'dir. Mandibular gerilikte (Sınıf II — Monoblok/Aktivator/Twin-block) ise mandibula kondiler kıkırdakla büyüdüğü için en ideal dönem pubertal büyüme atılımı zirvesi (Peak — $MP3_{cap}$, $S$ sesamoid kemiğin görünmesi, CVM CS3-CS4)'dür.
29	Dental seramiklerin sınıflandırılmasında «Feldspatik, Lösit, Lityum Disilikat ve Zirkonya» materyallerinin asitlenebilirliği (HF asit) ve simantasyonu nasıldır?	Cam içeren seramikler (Feldspatik, Lösit ve Lityum Disilikat / e.max) hidroflorik asit (HF %5–9.5) ile pürüzlendirilip silan uygulanarak adeziv rezin simanla yapıştırılır. Polikristalin seramikler (Zirkonya ve Alümina) cam faz içermediği için HF asitle pürüzlendirilemez; kumlama ($Al_2O_3$) ve 10-MDP içeren primer/simanlarla bağlanır.
30	İlaç kullanımına bağlı Diş Eti Büyümesi (Gingival Overgrowth) yapan 3 temel ilaç grubu ve mekanizması nedir?	1) Antikonvülzanlar: Fenitoin (%50 ile en sık), 2) İmmünsüpresifler: Siklosporin A, 3) Kalsiyum Kanal Blokerleri: Nifedipin, Verapamil, Diltiazem, Amlodipin. Hücre içi $Ca^{2+}$ akışını ve matriks metalloproteinaz (MMP)/kollajenaz aktivitesini baskılayarak bağ dokusu birikimine yol açarlar.
31	Tam protezlerde «Fonetik Testler» (F/V ve S sesleri) ile «Christensen Fenomeni» ve «Hanau'nun Beşlisi» neyi ifade eder?	F ve V seslerinde üst kesicilerin kesici kenarı alt dudağın ıslak-kuru sınırına değmelidir; S sesinde alt ve üst kesiciler arasında 1–1.5 mm konuşma aralığı (closest speaking space) kalmalıdır. Hanau'nun balanslı oklüzyon beşlisi: Kondil yolu eğimi (hastaya bağlı tek sabit faktör), kesici yolu eğimi, oklüzal düzlem eğimi, tüberkül yüksekliği ve Spee eğrisi (Thielemann formülü: $K \cdot İ / (O \cdot C \cdot S)$).
32	Oral Patolojide «Ameloblastoma», «Odontojenik Keratokist (OKC)», «Adenomatoid Odontojenik Tümör (AOT)» ve «Pindborg Tümörü (CEOT)» ayırıcı özellikleri nelerdir?	Ameloblastoma: Mandibula posteriorda sabun köpüğü/bal peteği görünümü, ters polarizasyon (Vickers-Gorlin); OKC: Ön-arka yönde medüller büyüme, parakeratinize oluklu epitel, Gorlin-Goltz sendromu ile ilişkili; AOT: Genç kızlarda maksilla kanin bölgesinde («2/3 tümörü»); Pindborg (CEOT): Liesegang halkaları ve amiloid birikimi.